Sáng kiến kinh nghiệm sử dụng sơ đồ đoạn thẳng

An An
An An(10744 tài liệu)
(228 người theo dõi)
Lượt xem 704
14
Tải xuống 2,000₫
(Lịch sử tải xuống)
Số trang: 12 | Loại file: DOC
0

Gửi bình luận

Bình luận

Thông tin tài liệu

Ngày đăng: 15/01/2013, 14:20

Mô tả: Sáng kiến kinh nghiệm sử dụng sơ đồ đoạn thẳng Sáng kiến kinh nghiệm mơn Tốn – Lớp 5 SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐỀ TÀI: “SỬ DỤNG SƠ ĐỒ ĐOẠN THẲNG” TRONG DẠY HỌC GIẢI TỐN CHO HỌC SINH LỚP 5. I. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI Mơn Tốn là một mơn học trọng tâm góp phần tích cực thực hiện mục tiêu giáo dục, đào tạo con người tồn diện ở các bậc học. Đặc biệt, bậc học tiểu học là bậc học nền tảng cho việc hình thành và phát triển nhân cách con người trong sự nghiệp giáo dục của đất nước. Ở mỗi lớp, mơn Tốn có vị trí, u cầu, nhiệm vụ khác nhau. Đặc biệt ở giai đoạn cuối bậc tiểu học, mơn Tốn có nhiệm vụ tạo cho học sinh cơ sở để tiếp tục lên bậc trung học, vừa chuẩn bị kiến thức, kĩ năng cần thiết để các em bước vào cuộc sống lao động. Do đó ở giai đoạn này, việc dạy và học mơn Tốn vừa phải quan tâm đến việc hệ thống hóa, khái qt hóa nội dung học tập, vừa phải đáp ứng những nhu cầu của cuộc sống để học sinh dễ dàng thích nghi hơn khi vào đời. Tốn lớp 5 củng cố kĩ năng giải tốn với các bài tốn hợp ( có lời văn ) có đến 3, 4 bước. Cụ thể các dạng tốn: “Tìm hai số khi biết tổng ( hiệu ) và tỉ số của hai số đó”, tốn chuyển động đều. Việc dạy học sinh giải tốt các loại tốn trên là một vấn đề đang đề cập tới. Vì ngồi việc củng cố kĩ năng thực hiện các phép số học cần phải củng cố kĩ năng tiến hành các bước giải thơng qua việc tóm tắt bằng sơ đồ đoạn thẳng. Ngồi ra, thơng qua q trình tóm tắt và giải các loại tốn này còn rèn luyện cho học sinh khả năng diễn đạt bằng ngơn ngữ nói và viết. Bởi lẽ khi tham gia các loại tốn này học sinh phải huy động tồn bộ tri thức, kĩ năng, phương pháp về giải tốn tiểu học gắn với cuộc sống thực tiễn. Khi học sinh giải được các loại tốn điển hình thì đó là một hoạt động trí tuệ hết sức khó khăn và phức tạp. Việc hình thành cho học sinh kĩ năng giải tốn bằng phương pháp số học còn khó khăn hơn kĩ năng tính vì những loại tốn này là loại tốn kết hợp nhiều khái niệm, nhiều quan hệ tốn học, đòi hỏi học sinh phải độc lập suy nghĩ. Cũng thơng qua giải tốn mà học sinh nắm được một số khái niệm về tốn học. Qua thực tế giảng dạy cho HS lớp 5, có khoảng 25% - 30% học sinh chưa thành thạo về giải tốn có lời văn . Sử dụng sơ đồ đoạn thẳng trong giải tốn sẽ giúp học sinh nhớ lâu, bổ sumg những hiểu biết để nắm được các kiến thức trừu tượng , học sinh hứng thú học tập. Chính vì những lí do trên nên tơi mạnh dạn chọn đề tài “Sử dụng sơ đồ đoạn thẳng trong việc giải tốn cho học sinh lớp 5”. II. THỰC TRẠNG TRƯỚC KHI THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP CỦA ĐỀ TÀI 1. Thuận lợi - Vấn đề giáo dục được tồn xã hội quan tâm. Sự hỗ trợ tích cực về phía nhà trường. Đồ dùng dạy học phục vụ cho những tiết học tốn đầy đủ nên học sinh có điều kiện phát huy thành tích học tập. - 1 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 - Trong học toán, học sinh được giáo viên hướng dẫn thường xuyên việc phân tích , tóm tắt đề nhất là hình thành nội dung bằng sơ đồ đoạn thẳng. Học sinh được thực hành tóm tắt đề toán bằng sơ đồ đoạn thẳng trên bảng con, bảng nhóm, bảng lớp, vở. - Sử dụng sơ đồ đoạn thẳng trong giải toán có lời văn sẽ giúp học sinh tích lũy được những hình tượng cụ thể, quan sát để tạo chỗ dựa cho quá trình trừu tượng hóa trong dạy học toán ở tiểu học. - Giúp học sinh thoát khỏi sơ đồ cụ thể của bài tập. - Giúp học sinh có khả năng phân tích tổng hợp, trừu tượng hóa, cụ thể hóa. - Giáo viên tạo cơ hội để học sinh tự phát hiện, tự giải quyết vấn đề, tự chiếm lĩnh kiến thức và phát huy năng lực cá nhân. 2. Khó khăn - Dùng một đoạn thẳng nào đó để thay thế cho một số chưa biết và trên sơ đồ các số bằng nhau phải được biểu diễn bằng các đoạn thẳng bằng nhau nên giáo viên cần lưu ý giúp học sinh tóm tắt bằng sơ đồ cho chính xác và tìm được cách giải thích hợp. - Trí nhớ của các em chưa thoát khỏi tư duy cụ thể nên còn ngại khó khi gặp các bài toán phức tạp. Từ đó dẫn đến kết quả học tập của các em chưa cao. - Một số học sinh gia đình còn khó khăn nên chưa quan tâm đúng mức đến việc học của con em mình dẫn đến kết quả học tập còn thấp. - Một số học sinh chưa ý thức việc học của mình. 3. Số liệu thống kê Trước khi thực hiện giải pháp, học sinh gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình giải toán có lời văn, chất lượng được thống kê như sau: NĂM HỌC: 2008 – 2009 ( trước khi thực hiện biện pháp) Thời điểm Tổng số Giỏi Khá Trung bình Yếu TS % TS % TS % TS % Đầu năm 32 5 15,6 12 37,5 10 31,2 5 15,6 Cuối kì I 32 5 15,6 13 40,6 9 28,1 5 15,6 Cuối kì II 32 6 18,8 13 40,6 9 28,1 4 12,5 * Nhận xét: Qua số liệu thống kê cho thấy số học sinh đạt loại giỏi rất ít, số học sinh đạt trung bình và yếu khá cao. Điều đó cho thấy học sinh chưa nắm vững về cách giải toán có lời văn. III. NỘI DUNG ĐỀ TÀI 1. Cơ sở lí luận Toán học có tính trừu tượng, khái quát nhưng đối tượng của toán học lại mang tính chất thực tiễn. Mạch kiến thức cũng được sắp xếp nâng dần từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, phù hợp với nhận thức của học sinh tiểu học. Các - 2 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 bài toán ở dạng toán “Tìm hai số khi biết tổng (hiệu) và tỉ số của hai số đó” , toán chuyển động đều là những bài toán biết mối quan hệ số và hình. Tổ chức các hoạt động thực hành có nội dung gắn liền với thực tế đời sống để học sinh nhận thấy ứng dụng của toán học trong thực tiễn. Tổ chức học sinh vận dụng kiến thức, kĩ năng toán học để giải quyết những vấn đề trong thực tế và vận dụng những kiến thức, kĩ năng đó vào các môn học khác cùng với việc cập nhật thực tế hóa các dạng toán “Tìm hai số khi biết tổng (hiệu) và tỉ số của hai số đó”, toán chuyển động đều giúp học sinh biết cách giải quyết vần đề thường gặp trong cuộc sống hằng ngày. Các vấn đề này được nêu dưới dạng các bài toán khác nhau hết sức phong phú và đa dạng. Do vậy, việc giải các bài toán này là học sinh huy động toàn bộ kiến thức, kĩ năng và phương pháp mà học sinh đã được học ở tiểu học 2. Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài Nội dung dạy học giải toán có lời văn bằng sơ đồ đoạn thẳng được sắp xếp hợp lí, đan xen phù hợp với quá trình học tập của học sinh ở các mạch số học, hình học, đại lượng và đo đại lượng . Nội dung được xây dựng theo định hướng chủ yếu giúp học sinh rèn luyện phương pháp giải toán ( phân tích đề toán , tìm cách giải quyết vấn đề ( bài toán) và trình bày bài giải); giúp học sinh có khả năng diễn đạt( nói và viết) khi muốn nêu “ tình huống” trong bài toán , trình bày được “ cách giải” bài toán , biết viết “câu lời giải” và “phép tính giải”. Khi hướng dẫn học sinh giải toán “Tìm hai số khi biết tổng (hiệu) và tỉ số của hai số đó, toán chuyển động đều bằng phương pháp sơ đồ đoạn thẳng thì ngay từ đầu phần tóm tắt bài toán giáo viên nên kết hợp với câu hỏi để hướng dẫn học sinh, từ đó các bài toán sau học sinh có thể tự mình tóm tắt bài toán. Hướng dẫn học sinh vẽ sơ đồ, biểu diễn các dữ liệu đúng, rõ ràng. Đồng thời khi tóm tắt bài toán xong nên cho học sinh nhìn vào sơ đồ nêu lại đề toán. học sinh đọc được đề toán qua sơ đồ chính xác là các em đã hiểu được đề toán.  Tổ chức dạy học giải toán cho học sinh Điều chủ yếu của dạy học toán ở tiểu học là giúp học sinh tự tìm hiểu được mối quan hệ giữa cái đã cho và cái phải tìm trong điều kiện bài toán mà thiết lập được các phép tính số học tương ứng, phù hợp. Để tiến hành được điều đó, ta cần xác định ba mức độ sau đây: - Mức độ thứ nhất: Hoạt động chuẩn bị cho việc giải toán - Mức độ thứ hai: Hoạt động làm quen với việc giải toán. - Mức độ thứ ba: Hoạt động hình thành kĩ năng giải toán a) Hoạt động chuẩn bị cho việc giải toán : Việc giải bài toán thực chất là giải hệ thống các bài toán đơn. Do đó việc học kĩ các bài toán đơn chính là công việc chuẩn bị có ý nghĩa cho việc học giải bài toán hợp. b) Hoạt động làm quen với giải toán. Hoạt động này thường được tiến hành theo 4 bước: - Tìm hiểu nội dung bài toán. - Tìm cách giải bài toán. - Thực hiện cách giải bài toán. - Kiểm tra cách giải bài toán. * Tìm hiểu nội dung bài toán - 3 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 Việc tìm hiểu nội dung bài toán (đề toán) thường thông qua việc đọc bài toán dù bài toán cho dưới dạng lời văn hoàn chỉnh hoặc bằng dạng tóm tắt (sơ đồ). Học sinh cần phải đọc kĩ, hiểu rõ đề toán cho biết gì, cho biết điều kiện gì, bài toán hỏi cái gì? Nếu trong bài toán có thuật ngữ nào mà học sinh chưa hiểu rõ, giáo viên cần hướng dẫn để hoc sinh hiểu được nội dung và ý nghĩa của từ đó trong bài toán đang làm, chẳng hạn từ “tiết kiệm”, “năng suất”, “sản lượng”… * Tìm tòi cách giải bài toán Hoạt động tìm tòi cách giải bài toán gắn liền với việc phân tích các dữ kiện, điều kiện và câu hỏi của bài toán nhằm xác lập mối quan hệ giữa chúng và tìm được các phép tính số học thích hợp. Hoạt động này thường xuyên xảy ra như sau: - Minh họa bài toán bằng sơ đồ đoạn thẳng. - Lập kế hoạch giải toán nhằm xác định trình tự giải quyết, thực hiện các phép tính số học. Có hai hình thức thể hiện: đi từ câu hỏi bài toán đến các số liệu, hoặc đi từ số liệu đến câu hỏi bài toán. * Thực hiện cách giải bài toán Hoạt động này bao gồm việc thực hiện các phép tính đã nêu trong kế hoạch giải bài toán và trình bày bài giải, học sinh có thể trình bày từng phép tính riêng biệt, trình bày dưới dạng biểu thức gồm vài phép tính. * Kiểm tra cách giải bài toán. Việc kiểm tra này nhằm phân tích cách giải đúng hay sai, sai ở chỗ nào để sửa chữa, sau đó nếu cách giải đúng thì ghi đáp số. Có các hình thức thể hiện sau đây: - Thiết lập tương ứng các phép tính giữa các số tìm được trong quá trình giải với các số đã cho. - Tạo ra bài toán ngược với các bài toán đã cho rồi giải bài toán ngược đó. - Giải các bài tập bằng cách khác. - Xét tính hợp lý của đáp số. c) Hoạt động hình thành và rèn kĩ năng giải toán. Hình thành năng lực khái quát hóa và kĩ năng giải toán, rèn luyện năng lực sáng tạo trong việc học tập có thể tiến hành một vài phép giải sau: - Giải các bài toán nâng dần mức độ phức tạp trong mối quan hệ giữa số đã cho và số phải tìm, hoặc điều kiện của bài toán. - Giải bài toán có nhiều cách giải khác nhau. - Tiếp xúc các bài toán thiếu và thừa dữ kiện hoặc điều kiện của bài toán. - Giải các bài toán trong đó phải xét tới nhiều khả năng xảy ra để chọn được khả năng thỏa mãn điều kiện của bài toán . - Lập và biến đổi bài toán. Hoạt động này có thể được tiến hành dưới những hình thức sau đây: + Đặt câu hỏi cho bài toán mới chỉ biết số liệu hoặc điều kiện. + Đặt điều kiện cho bài toán. + Chọn số hoặc số đo đại lượng cho bài toán còn thiếu số liệu. + Lập bài toán tương tự với bài toán đã giải. +Lập bài toán theo bảng tóm tắt hoặc sơ đồ minh hoạ. +Lập bài toán theo cách giải cho sẵn. - 4 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 Nội dung môn toán ở tiểu học là số học. Bởi vậy khi học giải các loại toán này phải học giải bằng phương pháp số học: dùng sơ đồ đoạn thẳng, hình vẽ, rút về đơn vị…Đây là phương pháp giải quen thuộc, dễ hiểu, phù hợp với nhận thức của học sinh tiểu học, dần dần luyện tư duy toán học cho học sinh và chuẩn bị cho các em tiếp cận với đại số ở trung học. Đối với các loại toán này, trước khi hướng dẫn học sinh giải toán cần giúp các em tóm tắt bài toán bằng cách vẽ sơ đồ đoạn thẳng để học sinh thấy được mối quan hệ liên kết trong mỗi loại toán khi phân tích các bài toán có lời văn phong phú, đa dạng, gắn liền với thực tế. Trước khi học giải toán, học sinh đã được củng cố về “tổng”, “hiệu”, “tỉ số”. Tỉ số có dạng a gấp mấy lần b, hay b bằng mấy phần của a. Ngoài ra, học sinh còn được học giải toán về chuyển động đều, các em phải biết được “quãng đường”, “thời gian”, “vận tốc”. Cụ thể ta đi vào các dạng toán sau: @ Dạng toán Tìm hai số khi biết tổng( hiệu) và tỉ số của hai số đó. * Dạng 1: Tìm hai số khi biết tổng và tỉ số của hai số đó Bài toán 1: Tổng của hai số là 121. Tỉ số của hai số đó là 6 5 . Tìm hai số đó. GV hướng dẫn như sau: Tỉ số của hai số là 6 5 , vì vậy nếu coi số bé là 5 phần bằng nhau ( vẽ một đoạn thẳng gồm 5 phần bằng nhau) thì số lớn là 6 phần bằng nhau như thế. Vậy tổng hai số (121) gồm 5 + 6 = 11( phần) ( bước đầu dạy cho học sinh biết suy luận logic). Ta có sơ đồ: Số bé: ? 121 Số lớn: ? Hướng dẫn giải: Nhìn vào sơ đồ bài toán cho thấy : - 121 gồm mấy phần bằng nhau? - Muốn tìm một phần ta làm như thế nào? - Số bé gồm mấy phần? Tìm bằng cách nào? - Tìm số lớn như thế nào? Bài toán được trình bày như sau: Theo sơ đồ, tổng số phần bằng nhau là : 5 + 6 = 11 ( phần) Số bé là: 121 : 11 x 5 = 55 Số lớn là: 121 - 55 = 66 Đáp số: 55 và 66 Trên đây là trường hợp bài toán cho tỉ số là một phân số . Còn đối với bài toán cho tỉ số là một số tự nhiên, ta hướng dẫn học sinh giải như thế nào? Ta xét bài toán như sau: Bài toán 2: Hai thùng có 28 lít dầu thùng thứ nhất gấp 3 lần thùng thứ hai. Hỏi mỗi thùng có bao nhiêu lít dầu? - Hướng dẫn học sinh vẽ sơ đồ tóm tắt nội dung bài toán như sau: Thùng thứ nhất gấp 3 lần thùng thứ hai , vì vậy ta vẽ một đoạn thẳng biểu thị thùng thứ nhất - 5 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 trước, sau đó chia đoạn thẳng ra làm 3 phần bằng nhau. Vẽ đoạn thẳng ngắn biểu thị thùng thứ hai ( 1 phần). - Tổng số ( 28 lít) gồm : 3 + 1 = 4 ( phần) Tóm tắt: ? Thùng thứ nhất: ? 28 lít Thùng thứ hai: Hướng dẫn giải bài toán: + Tổng số 28 lít gồm mấy phần bằng nhau? + Thùng thứ hai gồm mấy phần ? Tìm số lít dầu của thùng thứ hai? + Làm thế nào để tìm được số lít dầu của thùng thứ nhất? Bài giải được trình bày như sau: Tổng số phần bằng nhau là: 3 + 1 = 4 ( phần ) Thùng thứ hai có là : 28 : 4 = 7 ( l ) Thùng thứ nhất có là : 7 x 3 = 21 ( l) Đáp số: 21 lít và 7 lít Thử lại : 7 + 21 = 28 ; 21 : 7 = 3 HỌC SINH LÀM VIỆC NHÓM Dạng 2: Tìm hai số khi biết hiệu và tỉ của hai số đó - 6 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 Bài toán 3: Hiệu của hai số là 192. Tỉ số của hai số đó là 5 3 . Tìm hai số đó. Giáo viên hướng dẫn như sau: Tỉ số của hai số là 5 3 , vì vậy nếu coi số bé là 3 phần bằng nhau( vẽ một đoạn thẳng gồm 3 phần bằng nhau) thì số lớn là 5 phần bằng nhau như thế. Vậy hiệu của hai số ( 192) là : 5 - 3 = 2 ( phần) ( bước đầu dạy cho học sinh suy luận logic) . Ta có sơ đồ: ? Số bé 192 Số lớn ? Hướng dẫn giải: Nhìn vào sơ đồ bài toán cho thấy : - 192 gồm mấy phần bằng nhau? - Muốn tìm một phần ta làm như thế nào ? - Số bé gồm mấy phần? Tìm bằng cách nào? - Tìm số lớn như thế nào? Bài giải được trình bày như sau: Theo sơ đồ, hiệu số phần bằng nhau là: 5 – 3 = 2 (phần) Số bé là: 192 : 2 x 3 = 288 Số lớn là: 288 + 192 = 480 Đáp số: 288 và 480 GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN HỌC SINH VẼ SƠ ĐỒ HỌC SINH THỰC HÀNH GIẢI TOÁN - 7 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 Hướng dẫn học sinh rút ra các bước giải cho loại toán này như sau ( đây chính là nội dung cần ghi nhớ ): Bước 1: Tìm tổng ( hiệu ) số phần bằng nhau. Bước 2: Tìm giá trị một phần bằng cách lấy tổng ( hiệu ) của hai số chia cho tổng ( hiệu ) số phần bằng nhau. Bước 3: Tìm số bé. Bước 4: Tìm số lớn. Tóm lại: Đối với học sinh lớp 5, để giải được loại toán này các em cần nhận dạng được bài toán. Phải chỉ ra “tổng”, “hiệu”, “tỉ”, hiểu được ý nghĩa của tỉ số, chỉ ra được hai số cần tìm. Từ đó vận dụng công thức giải một cách linh hoạt, sáng tạo. @ Dạng toán chuyển động đều : Hai bài toán về chuyển động đều ( của hai vật chuyển động hay của hai động tử ) Dạng 1: Chuyển động ngược chiều gặp nhau, khởi hành cùng một lúc. Bài toán 1: Quãng đường A B dài 180 km. Một ô tô đi từ A đến B với vận tốc 54 km/giờ, cùng lúc đó một xe máy đi từ B đến A với vận tốc 36 km/giờ. Hỏi từ lúc bắt đầu đi, sau mấy giờ ô tô gặp xe máy? Giáo viên hướng dẫn học sinh vẽ sơ đồ biểu thị hai xe đi ngược chiều nhau trên quãng đường 180 km. ô tô xe máy A 180 km B Học sinh quan sát sơ đồ trả lời câu hỏi: - Quãng đường AB dài bao nhiêu km? ( 180 km) - Ô tô đi từ đâu đến đâu? ( từ A đến B ) - Xe máy đi từ đâu đến đâu? ( từ B đến A ) Theo bài toán thì đoạn đường AB có hai xe đi ngược chiều nhau. Học sinh nêu vận tốc của hai xe ( vận tốc ô tô là 54 km/giờ; vận tốc xe máy là 36 km/giờ ). - Tìm thời gian hai xe gặp nhau. Hướng dẫn giải: Sau mỗi giờ, cả ô tô và xe máy đi được quãng đường là: 54 + 36 = 90 ( km ) Thời gian để ô tô gặp xe máy là: 180 : 9 = 2 (giờ) Đáp số: 2 giờ Dạng 2: Chuyển động cùng chiều gặp nhau, khởi hành cùng một lúc. Bài toán 2: Một người đi xe đạp từ B đến C với vận tốc 12 km/giờ, cùng lúc đó một người đi xe máy từ A cách B là 48 km với vận tốc 36 km/ giờ và đuổi theo xe đạp. Hỏi kể từ lúc bắt đầu đi, sau mấy giờ xe máy đuổi kịp xe đạp ? Hướng dẫn vẽ sơ đồ: Trên quãng đường AC, xe máy đi từ A đến B, xe đạp bắt đầu đi từ B, A cách B 48 km. - 8 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 Xe máy Xe đạp A B C 48 km - Học sinh nhìn vào sơ đồ tìm cách giải: - Người đi xe đạp đi từ đâu đến đâu với vận tốc bao nhiêu?( từ B đến C, vận tốc 12 km ) - Cùng thời gian đó trên quãng đường AC có mấy xe cùng chuyển động? (2 xe) Chuyển động cùng chiều hay ngược chiều? ( cùng chiều ) - Khoảng cách ban đầu giữa hai xe là bao nhiêu? ( 48 km ) Hướng dẫn giải: Sau mỗi giờ, xe máy gần xe đạp là: 36 – 12 = 24 ( km ) Thời gian để xe máy đuổi kịp xe đạp là: 48 : 24 = 2 ( giờ ) Đáp số: 2 giờ Đối với dạng toán này chúng ta cần làm theo các bước sau: Bước 1: Học sinh xác định hai chuyển động cùng chiều hay ngược chiều. Bước 2:Tìm quãng đường sau mỗi giờ hai xe đi được ( chuyển động ngược chiều ). Tìm quãng đường sau mỗi giờ hai xe gần nhau ( chuyển động cùng chiều ). Bước 3: Tìm thời gian hai xe gặp nhau hoặc đuổi kịp. Tóm lại: Khi giải các dạng toán này cần có cách giải linh hoạt, không áp đặt, để học sinh lựa chọn cách giải, lời giải và các phép tính phù hợp với yêu cầu đặt ra của mỗi bài toán ( nhất là khi giải các bài toán gắn liền với “tình huống” thực tế ). *Các phương pháp dạy học chủ yếu: - Phương pháp trực quan. - Phương pháp quan sát. - Phương pháp vấn đáp, gợi mở, nêu vấn đề. - Phương pháp luyện tập, thực hành. - Phương pháp phân tích và tổng hợp. Việc lựa chọn, phối hợp, vận dụng hợp lí các phương pháp dạy học ở từng tiết dạy Toán có những đặc điểm riêng, không thể áp dụng một cách máy móc, đồng loạt. Không có phương pháp nào là “vạn năng”. Chỉ có sự tìm tòi sáng tạo, sử dụng linh hoạt các phương pháp dạy học mới đạt được thành công trong mỗi bài dạy. Giáo viên phải phân loại được đối tượng học sinh trong lớp, đặc biệt quan tâm đến học sinh yếu kém ( chưa thành thạo về kĩ năng giải toán ), phải làm cho mọi học sinh trong lớp biết dựa vào đề toán để vẽ sơ đồ đoạn thẳng một cách chính xác, tìm được cách giải thích hợp. Trong giờ học toán, giáo viên nên tạo không khí thoải mái, xây dựng môi trường toán học tự nhiên, gắn liền với thực tế. Giáo viên phải nắm được khả năng của từng học sinh, từ đó giúp học sinh phát triển năng lực, sở trường cá nhân. - 9 - Sáng kiến kinh nghiệm môn Toán – Lớp 5 Trong giảng dạy phải lắng nghe, thấu hiểu tâm sinh lí của học sinh, động viên khuyến khích kịp thời, nghiêm khắc kiên quyết phê bình thái độ lơ là đối với nhiệm vụ học tập. Giáo viên vận dụng tốt phương pháp dạy học mới vào các hoạt động dạy và học. Thường xuyên tạo ra môi trường thích hợp để động viên khuyến khích học sinh học tập tốt. Giáo viên cần tổ chức và hướng dẫn chu đáo cho học sinh biết “Tổng”, “hiệu”, “tỉ”, “quãng đường”, “thời gian”, “vận tốc”; thấy được mối liên quan giữa cái đã biết và cái phải tìm; biết cách giải bài toán về “Tìm hai số khi biết tổng (hiệu) và tỉ số của hai số đó”, các bài toán về chuyển động đều. Luôn tạo cho học sinh sự hứng thú, tính sáng tạo, linh hoạt, tự tin trong làm bài và thường xuyên kiểm tra, chấm bài, sửa bài, biểu dương khen thưởng kip thời học sinh tiến bộ, theo dõi giúp đỡ những em yếu kém. Tổ chức tốt hình thức học tập theo nhóm, phân nhóm học sinh có cùng trình độ để theo dõi sát và giúp đỡ các nhóm gặp khó khăn. Học sinh phải được hướng dẫn học tập bằng hình thức “học mà chơi, chơi mà học”, thực hành các thao tác qua sơ đồ để phát hiện kiến thức. IV. KẾT QUẢ Qua quá trình nghiên cứu sáng kiến kinh nghiệm “Sử dụng sơ đồ đoạn thẳng trong dạy học giải toán cho học sinh lớp 5”, tôi đã áp dụng một số biện pháp vào thực tế giảng dạy, học sinh lớp tôi đã đạt được những kết quả đáng khích lệ. Những học sinh yếu toán ( có lời văn ) có sự tiến bộ rõ rệt. Kết quả được thống kê như sau: NĂM HỌC: 2008 – 2009 ( trước khi thực hiện biện pháp) Thời điểm Tổng số Giỏi Khá Trung bình Yếu TS % TS % TS % TS % Đầu năm 32 5 15,6 12 37,5 10 31,2 5 15,6 Cuối kì I 32 5 15,6 13 40,6 9 28,1 5 15,6 Cuối kì II 32 6 18,8 13 40,6 9 28,1 4 12,5 NĂM HỌC: 2009 – 2010 ( Sau khi thực hiện biện pháp) Thời điểm Tổng số Giỏi Khá Trung bình Yếu TS % TS % TS % TS % Đầu năm 30 7 23,3 10 33,3 7 23,3 6 20,1 Cuối kì I 30 10 33,3 11 36,6 6 20,1 3 10,0 Cuối kì II 30 15 50.0 10 33,3 5 16,7 - 10 - . Sáng kiến kinh nghiệm mơn Tốn – Lớp 5 SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐỀ TÀI: “SỬ DỤNG SƠ ĐỒ ĐOẠN THẲNG” TRONG DẠY HỌC GIẢI TỐN CHO. sơ đồ đoạn thẳng. Học sinh được thực hành tóm tắt đề toán bằng sơ đồ đoạn thẳng trên bảng con, bảng nhóm, bảng lớp, vở. - Sử dụng sơ đồ đoạn thẳng

— Xem thêm —

Xem thêm: Sáng kiến kinh nghiệm sử dụng sơ đồ đoạn thẳng, Sáng kiến kinh nghiệm sử dụng sơ đồ đoạn thẳng, Sáng kiến kinh nghiệm sử dụng sơ đồ đoạn thẳng

Lên đầu trang

Tài liệu liên quan

Từ khóa liên quan

Đăng ký

Generate time = 0.101819992065 s. Memory usage = 13.94 MB