Mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức

luanvan01
luanvan01(161 tài liệu)
(65 người theo dõi)
Lượt xem 2789
13
Tải xuống 8,000₫
(Lịch sử tải xuống)
Số trang: 18 | Loại file: DOC
0

Gửi bình luận

Bình luận

Thông tin tài liệu

Ngày đăng: 14/08/2012, 10:09

Mô tả: Mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức Tiểu luận triết họcLờI NóI ĐầUTiến lên chủ nghĩa xã hội là mục tiêu cách mạng lớn lao nhất và quan trọng nhất của Đảng và nhân dân ta hiện nay vì chỉ có thực hiện đợc mục tiêu này, chúng ta mới có thể xây dựng đợc một nớc Việt Nam mà theo cách nói của Hồ Chí Minh là: dân giàu, nớc mạnh, xã hội công bằng dân chủ, văn minh. Và cũng chỉ xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội, chúng ta mới có thể làm thoả mãn ham muốn tột cùng, ham muốn cuối đời của Ngời đó là : Làm sao cho dân ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng đợc học hành Vậy chúng ta phải làm thế nào để thực hiện mục tiêu trên? Từ thực tế hiện nay cùng với con đờng đi lên chủ nghĩa xã hội ở nớc ta là bỏ qua chế độ chủ nghĩa t bản, mà tại đại hội VII của Đảng ta lần đầu tiên đã khẳng định: Chủ nghĩa Mác- Lênin, t t-ởng Hồ Chí Minh là nền tảng t tởng, là kim chỉ nam cho hoạt động của Đảng. Tức là, chúng ta phải: dùng lập trờng, quan điểm, phơng pháp chủ nghĩa Mác - Lênin mà tổng kết những kinh nghiệm của Đảng ta, phân tích một cách đúng đắn những đặc điểm của nớc ta. Có nh thế chúng ta mới có thể dần dần tìm hiểu đợc quy luật phát triển của Cách mạng Việt Nam, định ra đợc đờng lối, phơng châm, bớc đi cụ thể của Cách mạng xã hội chủ nghĩa phù hợp với tình hình nớc ta.Làm đề tài tiểu luận này, vơí t cách là một sinh viên, một công dân của n-ớc Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, một mặt tôi muốn cùng mọi ngời tìm hiểu sâu hơn và kĩ hơn về Triết học Mác - Lênin phần chủ nghĩa duy vật biện chứng. Cụ thể hơn, đó là mối quan hệ biện chứng giữa vật chất với ý thức. Mặt khác, tôi cũng muốn góp một phần công sức nhỏ bé của mình vào sự nghiệp cách mạng lớn lao của toàn Đảng, toàn dân ta hiện nay- sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội- mà nền tảng t tởng là chủ nghĩa Mác - Lênin. Đó là, mọi sách lợc, chiến lợc cách mạng của chúng ta phải đợc xuất phát từ thực tế khách quan, phát huy đợc tính năng động chủ quan và đồng thời chống chủ quan duy ý chí. Đây đợc coi là một vấn đề hết sức quan trọng, bởi nó quyết định sự thành công hay thất bại trên con đờng đi tới chủ nghĩa xã hội ở nớc ta. Điều này sẽ đợc lý giải rõ hơn trong phần nội dung của đề tài.1Tiểu luận triết học1. Quan điểm duy vật biện chứng về mối quan hệ giữa vật chất với ý thức.1.1. Vật chất quyết định ý thức.Trớc tiên chúng ta phải đi tìm hiểu vật chất là gì? Theo Lênin thì Vật chất là phạm trù triết học dùng để chỉ thực tại khách quan đợc đem lại cho con ngời trong cảm giác và đợc cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh lại và tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác. nh vậy định nghĩa vật chất của Lê-nin nổi lên một số nội dung cơ bản sau:Thứ nhất, vật chất là cái tồn tại khách quan bên ngoài ý thứcvà không phụ thuộc vào ý thức.Thứ hai, vật chất là cái gây lên cảm giác ở con ngời khi bằng cách nào đó (trực tiếp hay gián tiếp) tác động lên các giác quan của con ngời.Thứ ba, vật chất cái mà cảm giác, t duy, ý thức chẳng qua chỉ là sự phản ánh của nó.Qua đó, Lênin muốn khẳng định rằng, trong nhận thức luận, vật chất luôn mang tính thứ nhất, là cái quyết định: vật chất quyết định sự hình thành ý thức, quyết định nội dung phản ánh, quyết định sự biến đổi của ý thức và nó còn là điều kiện để hiện thực hoá ý thức.Dựa trên những thành tựu của khoa học tự nhiên nhất là sinh lý học thần kinh, chủ nghĩa duy vật biện chứng khẳng định rằng ý thức là một thuộc tính của vật chất nhng không phải của mọi dạng vật chất mà chỉ là thuộc tính của một dạng vật chất sống có tổ chức cao là bộ óc ngời. Bộ óc ngời là cơ quan vật chất của ý thức. Khoa học cũng đã chứng minh đợc rằng, thế giới vật chất nói chung và trái đất nói riêng đã từng tồn tại rất lâu trớc khi xuất hiện con ngời và bộ óc ngời, rằng ý thức ra đời là kết quả của sự phát triển lâu dài của giới tự nhiên cho tới khi xuất hiện con ngời và bộ óc ngời. Hoạt động ý thức của con ngời diễn ra trên cơ sở hoạt động sinh lý thần kinh của bộ não ngời. Bộ não ngời bao gồm khoảng 15 đến 17 tỉ tế bào thần kinh, các tế bào này tạo nên vô số các mối liên hệ nhằm thu nhận, xử lý, truyền dẫn và điều khiển toàn bộ các hoạt động của cơ thể trong quan hệ đối với thế giới bên ngoài qua cơ chế phản xạ không điều kiện và có điều kiện. 2Tiểu luận triết họcKhông chỉ có thế, vận động của ý thức, t duy trên thực tế cũng là sản phẩm của sự vận động của vật chất. Điều đó đợc chứng minh một cách khá rõ ràng ở hình thức vận động xã hội của vật chất. Đó là sự thay thế lẫn nhau của các hình thái kinh tế- xã hội, từ đó sớm hay muộn cũng dẫn đến sự thay đổi của ý thức, của cách nghĩ, bởi tồn tại xã hội bao giờ cũng quyết định ý thức xã hội.Vai trò cơ sở, quyết định của vật chất còn đợc thể hiện ở chỗ nó quyết định nội dung phản ánh, quyết định sự biến đổi của ý thức.Từ nội dung thứ hai trong định nghĩa vật chất của Lênin rằng: Vật chất mà cái cảm giác, t duy, ý thức chẳng qua chỉ là sự phản ánh của nó, mà ta thấy rằng nội dung phản ánh của ý thức là thế giới bên ngoài, là hiện thực khách quan. Hay nói nh chủ nghĩa duy vật macxit : ý thức là sự phản ánh thế giới khách quan vào trong bộ óc của con ngời. Chính vì vậy mà thế giới khách quan nh thế nào thì ý thức phản ánh nh thế ấy, không nên phản ánh một cách xuyên tạc, h ảo, bóp méo sự thật về thế giới khách quan nh việc tô vẽ hình tợng các vị thần linh. Nói cách khác, nội dung phản ánh của ý thức phải lấy cái khách quan làm tiền đề và bị cái khách quan quy định.Vật chất quyết định sự biến đổi của ý thức. Do ý thức là chức năng của bộ não ngời. Hoạt động ý thức không diễn ra ở đâu ngoài những hoạt động sinh lý thần kinh của bộ não. ý thức phụ thuộc vào hoạt động của bộ não, do đó khi bộ não bị tổn thơng thì hoạt động ý thức sẽ không đợc bình thờng hoặc bị rối loạn. Mặt khác, trong hoạt động của con ngời, nhu cầu vật chất bao giờ cũng giữ vai trò quyết định, chi phối và quy định mục đích hoạt động bởi vì con ngời trớc hết phải đợc thoả mãn nhu cầu vật chất tối thiểu : ăn, ở, mặc rồi mới nghĩ đến vui chơi, giải trí, các hoạt động tinh thần.Tức là, hoạt động nhận thức của con ngời trớc hết hớng tới mục tiêu cải biến tự nhiên để thoả mãn nhu cầu sống. Cuộc sống tinh thần của con ngời phụ thuộc và bị chi phối bởi nhu cầu vật chất và những điều kiện vật chất hiện có. ý thức con ngời không thể tạo ra các đối t-ợng vật chất, cũng không thay đổi đợc quy luật vận động của nó. Do đó, mọi 3Tiểu luận triết họcmục tiêu ớc muốn của con ngời không dựa trên điều kiện vật chất hiện có, trên mảnh đất hiện thực đều là ớc mơ chủ quan, không tởng.Ví dụ: Vận dụng trong sự nghiệp công nhiệp hoá, hiện đại hoá của nớc ta. Trớc kia do không nhận thức đợc rằng mọi chủ trơng đờng lối đều phải dựa trên điều kiện vật chát hiện có mà chúng ta đã chủ trơng phát triển công nghiệp nặng trong khi mọi tiền đề vật chất thì cha có. Do đó, chúng ta đã bị thất bại.Không chỉ có thế, tính thứ nhất của vật chất so với tính thứ hai của ý thức còn đợc thể hiện ở chỗ vật chất là điều kiện để hiện thực hoá ý thức. Nó quy định khả năng các nhân tố tinh thân có thể tham gia vào hoạt động của con ng-ời. Nó tạo điều kiện cho nhân tố tinh thần này hoặc nhân tố tinh thần khác biến thành hiện thực và qua đó quy định mục đích, chủ trơng, biện pháp mà con ngời đề ra cho hoạt động của mình bằng cách chọn lọc, sửa chữa, bổ sung, cụ thể hoá các mục đích, chủ trơng biện pháp đó.Khi khẳng định vai trò cơ sở, quyết định trực tiếp của vật chất đối với ý thức, chủ nghĩa duy vật macxit đồng thời cũng vạch rõ sự tác dộng trở lại vô cùng quan trọng của ý thức đối với vật chất. 1.2. ý thức tác động trở lại vật chất.ý thức do vật chất sinh ra song sau khi ra đời, ý thức có tính độc lập t-ơng đối nên có sự tác động trở lại to lớn đối với vật chất thông qua hoạt động thực tiễn của con ngời. ý thức đúng đắn là ý thức dựa trên quy luật khách quan của con ngời. Do đó nó có tác động tích cực, làm biến đổi hiện thực, vật chất khách quan theo nhu cầu của mình. ý thức sai lầm, trái quy luật khách quan của con ngời có tác động tiêu cực thậm chí phá hoại các điều kiện khách quan, hoàn cảnh khách quan, kéo lùi lịch sử. Bởi mối quan hệ giữa vật chất và ý thức là mối quan hệ tác động qua lại. Không nhận thức đợc điều này sẽ rơi vào quan niệm duy vật tầm thờngvà bệnh nảo thủ trì trệ trong nhận thức và hành động.4Tiểu luận triết họcNói tới vai trò của ý thức về thực cất là nói tới vai trò của con ngời bởi ý thức là ý thức của con ngời.Trái với các nhà triết học duy tâm muốn biến ý thức của con ngời thành động lực của lịch sử, Cácmac và Ph.Ăngghen đã khẳng định: Xa nay, t tởng không thể đa ngời ta vợt ra ngoài trật tự thế giới cũ đợc, trong bất cứ tình huống nào, t tởng cũng chỉ có thể đa ngời ta vợt ra ngoài phạm vi t tởng của trật tự thế giới cũ mà thôi. Thật vậy, t tởng căn bản không thể thực hiện đợc cái gì hết. Muốn thực hiện t tởng thì cần có những con ngời sử dụng lực lợng thực tiễn. Điều đó cũng có nghĩa là con ngời muốn thực hiện các quy luật khách quan thì phải nhận thức, vận dụng đúng đắn các quy luật đó, phải có ý chí và phơng pháp để tổ chức hành động. Nh vậy vai trò của ý thức là ở chỗ nó giúp con ngời đề ra chủ trơng, đờng lối, chính sách, những mục đích, kế hoạch, biện pháp, phơng hớng phù hợp với thực tế khách quan. Nói nh vậy có nghĩa là cũng có những ý thức khoa họcvà những ý thức không khoa học so với hiện thực khách quan, tơng ứng với nó là hai tác động trái ngợc nhau tích cực và tiêu cực của ý thức đối với vật chất. Vai trò tích cực của ý thức, t tởng không phải ở chỗ nó trực tiếp tạo ra hay thay đổi thế giới vật chất mà là nhận thức thế khách quan từ đó hình thành đợc mục đích, phơng hớng, biện pháp đúng đắn đồng thời có ý chí, quyết tâm cần thiết cho hoạt dộng của mình. Sức mạnh cuả ý thức con ngời không phải ở chỗ tách rời điều kiện vật chất, thoát ly hiện thực khách quan, mà là biết dựa vào điều kiện vật chất đã có, phản ánh đúng quy luật khách quan để cải tạo thế giới khách quan một cách chủ động, sáng tạo với ý chí và quyết tâm cao nhằm phục vụ lợi ích của con ngời và xã hội. Con ngời nhận thức và phản ánh thế giới thế giới khách quan càng đầy đủ chính xác bao nhiêu thì cải tạo chúng càng có hiệu quả bấy nhiêu. ở đây vai trò năng động sáng tạo của ý thức, của nhân tố chủ quan của con ngời có vị trí hết sức quan trọng. Bảo thủ trì trệ hoặc tiêu cực thụ động, ỷ lại ngồi chờ chính là kìm hãm sự phát triển, triệt tiêu tính năng động tích cực sáng tạo của ý thức.5Tiểu luận triết họcMặt khác, do có tính vợt trớc, nên ý thức giúp cho hoạt động của con ng-ời trở nên tự giác, tích cực, chủ động hơn nh trong việc dự báo, lập kế hoạch, đề ra đờng lối, phơng pháp hành động.Vai trò của ý thức còn thể hiện ở vai trò của tri thức, trí tuệ, tình cảm và ý chí. Nó không những là kim chỉ nam cho hoạt động thực tiễn mà còn là động lực của thực tiễn. Không có sự thúc đẩy của tình cảm, ý chí, hoạt động thực tiễn sẽ diễn ra một cách chậm chạp, thậm chí không thể diễn ra đợc. Nhờ ý chí và tình cảm, ý thức quy định tốc độ và bản sắc của hoạt động thực tiễn. Tinh thần, dũng cảm, dám nghĩ dám làm, lòng nhiệt tình, chí quyết tâm, tình yêu, niềm say mê với công việc, khả năng sáng tạo và vợt qua khó khăn nhằm đạt tới mục tiêu xác định đều có ảnh hởng to lớn đến hoạt động thực tiễn làm cho nó diễn ra nhanh hay chậm. Tuy nhiên, ý chí, tình cảm chỉ là động lực mà không thể là kim chỉ làm cho hoạt động thực tiễn. Bởi vì, sự thành công hay thất bại của hoạt động thực tiễn, tác dụng tích cực hay tiêu cực của ý thức đối với sự phát triển của tự nhiên và xã hội chủ yếu phụ thuộc vào vai trò chỉ đạo ý thức. Chính vì vậy phải biết kết hợp giữa tri thức, trí tuệ, khoa học với ý chí, tình cảm. Bởi tri thức càng đợc tích luỹ, con ngời ngày càng đi sâu vào bản chất sự vật và cải tạo sự vật có hiệu quả hơn.Tuy nhiên cơ sở cho việc phát huy tính năng động chủ quan của ý thức là việc thừa nhận và tôn trọng tính khách quan của vật chất, của các quy luật tự nhiên và xã hội. Nếu nh thế giới vật chất với những thuộc tính và quy luật vốn có của nó tồn tại khách quan, không phụ thuộc vào ý thức con ngời thì trong nhận thức và hoạt động thực tiễn phải xuất phát từ thực tế khách quan, lấy thực thể khách quan làm căn cứ cho mọi hoạt động của mình. Chính vì vậy, Lênin đã nhiều lần nhấn mạnh rằng, không đợc lấy ý muốn chủ quan của mình làm chính sách, không đợc lấy tình cảm làm điểm xuất phát cho chiến lợc và sách lợc cách mạng. Nếu chỉ xuất phát từ ý muốn chủ quan, nếu lấy ý chí áp đặt cho thực tế, lấy ảo tởng thay cho hiện thực thì sẽ mắc phải bệnh chủ quan duy ý chí.6Tiểu luận triết họcKhông chỉ có thế, khi vai trò chỉ đạo của ý thức phạm sai lầm thì tinh thần, dũng cảm, lòng nhiệt tình, chí quyết tâm cũng làm cho hoạt động thực tiễn thất bại một cách nhanh chóng.Qua những điều vừa trình bày ở trên về mối quan hệ giữa vật chất với ý thức của chủ nghĩa duy vật biện chứng, chúng ta có thể rút ra một ý nghĩa hết sức quan trọng trong hoạt động thực tiễn của con ngời nh sau: Mọi hoạt động của con ngời ( cả hoạt động nhận thức lẫn hoạt động thực tiễn) đều phải xuất phát từ thực tế khách quan, phát huy đợc tính năng động sáng tạo của ý thức, t t-ởng, của nhân tố chủ quan của con ngời và đồng thời chống chủ quan duy ý chí.2. Vận dụng quan điểm duy vật biện chứng về mối quan hệ giữa vật chất với ý thức vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nớc ta hiện nay2.1. Xuất phát từ thực tế khách quan từ đó đề ra đờng lối, chủ trơng, chính sách, kế hoạch, phơng hớng, mục tiêu đúng đắn cho sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nớc ta hiện nay.Chúng ta khẳng định: Chủ nghĩa xã hội nhất định sẽ thay thế chủ nghĩa t bản nh chủ nghĩa t bản đã thay thế chế độ phong kiến. Đó là quy luật khách quan của lịch sử loài ngời. ở nớc ta, chủ nghĩa xã hội cũng nhất định sẽ đợc xây dựng thành công trong sự gắn bó giữa độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội.Xuất phát từ đâu và đi theo con đờng nào? Chỉ có thể và phải xuất phát từ những điều kiện hoàn cảnh lịch sử cụ thể của đất nớc Việt Nam và con ngời Việt Nam, của dân tộc và lịch sử trong bối cảnh khu vực thế giới hiện đại, theo quy luật chung mà chủ nghĩa Mac Lênin đã nêu ra.Thực tế là, chúng ta bớc vào con đờng xã hội chủ nghĩa từ một xuất phát điểm về kinh tế xã hội rất thấp - nhất là lực lợng sản xuất. Đó là tình trạng sản xuất nhỏ, kinh tế tự nhiên, kinh tế hiện vật còn khá phổ biến, kỹ thuật thô sơ, thủ công nửa cơ khí. Sản xuất hàng hoá còn cha trở thành phổ biến, thị trờng bị chia cắt, thậm chí có nơi, có lúc khép kín kể cả trong kinh tế đối ngoại. Phơng thức tổ chức, quản lý nền kinh tế dựa trên lĩnh vực kinh tế của chúng ta là tập trung lực lợng sản xuất, đổi mới phơng thức, tổ chức quản lý, phân phối sản phẩm.7Tiểu luận triết họcMuốn phát triển lực lợng sản xuất, chúng ta phải đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá trên cả quy mô bề rộng lẫn chiều sâu, tạo đờng băng để đất n-ớc cất cánh một cách hiện thực hớng tới năm 2020 nớc ta cơ bản trở thành một nớc công nghiệp hoá chứ không dừng lại ở phơng hớng chung. Nghĩa là, phải xây dựng một chơng trình khả thi cho cả công nghiệp, nông nghiệp và các ngành kinh tế khác, chú trọng cho phát triển nông nghiệp, cho các vùng kinh tế xã hội trọng điểm, cho vùng núi, vùng sâu, vùng xa, vùng căn cứ cách mạng cũTrong chiến lợc phát triển kinh tế xã hội 10 năm 2001 2010 của Đảng ta đã khẳng định : con đờng công nghiệp hoá, hiện đại hoá của nớc ta cần và có thể rút ngắn thời gian so với các nớc đi trớc, vừa có những bớc tuần tự vừa có những bớc nhảy vọt. Phát huy những lợi thế của đất nớc, tận dụng mọi khả năng để đạt trình độ công nghệ tiên tiến, đặc biệt là công nghệ thông tin và công nghệ sinh học, tranh thủ ứng dụng ngày càng nhiều hơn, ở mức cao hơn và phổ biến hơn những thành tựu mới về khoa học và công nghệ, bảo đảm cho khoa học và công nghệ thật sự trở thành lực lợng sản xuất trực tiếp và động lực chủ yếu trong phát triển kinh tế xã hội, khắc phục nguy cơ tụt hậu về khoa học và công nghệ. Trong thời đại cách mạng thông tin hiện nay, chúng ta không có sự lựa chọn nào khác là phải tiếp cận nhanh chóng với tri thức và công nghệ mới của thời đại để từng bớc phát triển kinh tế trí thức. Phát huy nguồn lực trí tuệ và sức mạnh tinh thần của ngời Việt Nam, coi phát triển giáo dục và đào tạo là nền tảng và động lực của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Bởi nhân tố con ngời đóng vai trò hết sức quan trọng trong sự phát triển lực lợng sản xuất.Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX của Đảng đã khẳng định: Con đờng đi lên của nớc ta là sự phát triển quá độ lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ t bản chủ nghĩa, tức là bỏ qua việc xác lập hệ thống chính trị của quan hệ sản xuất và kiến trúc thợng tầng t bản chủ nghĩa, nhng tiếp thu, kế thừa những thành tựu mà mà nhân loại đã đạt đợc dới chế độ t bản chủ nghĩa, đặc biệt là về khoa học và công nghệ để phát triển nhanh lực lợng sản xuất, xây dựng nền 8Tiểu luận triết họckinh tế hiện đại. Xây dựng chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ t bản chủ nghĩa, tạo ra sự biến đổi về chất của xã hội trên tất cả các lĩnh vực là sự nghiệp rất khó khăn, phức tạp cho nên phải trải qua một thời kì quá độ lâu dài với nhiều chặng đờng, nhiều hình thức tổ chức kinh tế, xã hội có tính chất quá độ. Trong các lĩnh vực của đời sống xã hội diễn ra sự đan xen và đấu tranh giữa cái mới và cái cũ.Khi khẳng định: chúng ta phải tiếp thu, kế thừa những thành tựu mà nhân loại đã đạt đợc dới chế độ t bản chủ nghĩa, tức là, chúng ta lựa chọn, sử dụng những thành tựu có lợi cho quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội. Trên phơng diện này cần phải xem chủ nghĩa t bản không chỉ là một đối trọng mà quan trọng hơn đồng thời là một đối tác.Đây là một vấn đề rất quan trọng đối với nớc ta đi lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua chế độ t bản chủ nghĩa. Muốn chủ nghĩa xã hội thành công thì không thể không sử dụng chủ nghĩa t bản với t cách là một nấc thang văn minh nhân loại. Nh Mac đã nói: chúng ta đau khổ vì chủ nghĩa t bản và cũng đau khổ vì không có nó. Tức là, chúng ta đau khổ vì quan hệ sản xuất sở hữu t nhân t bản chủ nghĩa về t liệu sản xuất, nhng có lẽ chúng ta còn đau khổ hơn nếu nh không có lực lợng sản xuất khổng lồ của nó, đó chính là: Tiền đề thực tiễn tuyệt đối cần thiết (C.Mác và Ph.Ăngghen).Định hớng và tiến hành xây dựng chủ nghĩa xã hội tất yếu phải kế thừa và sử dụng lực lợng sản xuất do nhân loại tạo ra và phát triển trong điều kiện của xã hội t bản chủ nghĩa, chẳng hạn đó là: thành tựu khoa học, kỹ thuật, và công nghệ môi trờng, là cơ chế thị trờngvới nhiều hình thức cụ thể tác động vào quan điểm phát triển kinh tế, nhất là những mặt tích cực của nó. Nói nh vậy không có nghĩa là lặp lại hoàn toàn quá trình xây dựng lực lợng sản xuất đó trong lịch sử.ở nớc ta, lực lợng sản xuất cần phát triển song hành hai phơng thức: tuần tự (từ thủ công đến nửa cơ khí rồi cơ khí) và nhảy vọt theo lối đi tắt, đón đầu (từ thủ công đi thẳng vào hiện đại) sao cho trong một thời gian ngắn, thậm chí rât ngắn chúng ta đạt trình độ với các nớc tiên tiến trong khu vực9Tiểu luận triết họcSong chúng ta phải biết rằng, lực lợng sản xuất chỉ có thể phát triển gắn liền với quan hệ sản xuất phù hợp. Vì vậy, Đảng và nhà nớc ta đã chủ trơng thực hiện nhất quán và lâu dài chính sách phát triển kinh tế hàng hoá nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trờng, có sự quản lý của nhà nớc theo định hớng xã hội chủ nghĩa, đó chính là nền kinh tế thị trờng định hớng xã hội chủ nghĩa. Từ đó, phát triển lực lợng sản xuất, phát triển kinh tế để xây dựng cơ sở vật chất - kinh tế của chủ nghĩa xã hội, nâng cao đời sống nhân dân. Phát triển lực lợng sản xuất hiện đại tới mức xã hội hoá gắn liền với xây dựng quan hệ sản xuất mới phù hợp trên cả 3 mặt: sở hữu, quản lý và phân phối.Kinh tế thị trờng định hớng xã hội chủ nghĩa có nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế, trong đó kinh tế nhà nớc giữ vai trò chủ đạo, kinh tế nhà nớc cùng với kinh tế tập thể ngày càng trở thành nền tảng vững chắc. Kinh tế thị trờng có định hớng xã hội chủ nghĩa có sự quản lý của nhà nớc. Nhà nớc ta là nhà nớc xã hội chủ nghĩa, quản lý nền kinh tế bằng hệ thống pháp luật, chiến lợc, quy hoạch, kế hoạch, chính sách, sử dụng cơ chế thị trờng, áp dụng các hình thức kinh tế và phơng pháp quản lý của kinh tế thị trờng để kích thích sản xuất, giải phóng sức sản xuất, phát huy đợc mặt tích cực, hạn chế và khắc phục mặt tiêu cực của cơ chế thị trờng, bảo vệ lợi ích của ngời lao động, của toàn thể nhân dân.Muốn đảm bảo cho nền kinh tế thị trờng có điều kiện tồn tại và phát triển, chúng ta phải thừa nhận sự tồn tại một cách tất nhiên và khách quan của các quy luật: quy luật giá trị, quy luật cung cầu, quy luật cạnh tranh trong nền kinh tế. Vì nó là cái khách quan nên chúng ta phải chú ý không nên đi ngợc lại nếu không thì chẳng bao giờ có thể xây dựng nền kinh tế thị trờng theo định hớng xã hội chủ nghĩa.Nhng bên cạnh những mặt tích cực của nền kinh tế thị trờng là: phát triển nhanh lực lợng sản xuất, nâng cao mức sống, mức thu nhập của ngời lao động lên thì mặt trái của nó trong một vài năm trở lại đây đang đợc phát huy một cách mạnh mẽ, sự chênh lệch thu nhập dẫn đến sự phân hoá giàu nghèo trong 10 . 1. Quan điểm duy vật biện chứng về mối quan hệ giữa vật chất với ý thức ...21.1. Vật chất quyết định ý thức 21.2. ý thức tác động trở lại vật chất. quan của con ngời và đồng thời chống chủ quan duy ý chí.2. Vận dụng quan điểm duy vật biện chứng về mối quan hệ giữa vật chất với ý thức vào sự nghiệp xây

— Xem thêm —

Xem thêm: Mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức, Mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức, Mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức

Lên đầu trang

Tài liệu liên quan

Từ khóa liên quan

Đăng ký

Generate time = 0.0955970287323 s. Memory usage = 14 MB