Các chuyên đề bồi dưỡng HSG Hoá 9- Phần 1( Hoá vô cơ 1)

Louis-Victor de Broglie
Louis-Victor de Broglie(8577 tài liệu)
(9 người theo dõi)
Lượt xem 4120
84
Tải xuống 2,000₫
(Lịch sử tải xuống)
Số trang: 33 | Loại file: DOC
2

Gửi bình luận

Bình luận

Thông tin tài liệu

Ngày đăng: 02/06/2013, 01:26

Mô tả: Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến Tóm tắt kiến thức cơ bản và hớng dẫn ôn thi học sinh giỏi. Môn :Hóa học 9 -----------------***---------------- Ngời soạn : Nguyễn Hồng Quân Phần I : Hoá Học vô cơ Chuyên đề 1 - Bài toán nhận biết - phân biệt - tách các chất . A - Bài toán nhận biết , phân biệt các chất : 1) Kim loại : - Dùng nớc nhận biết các kim loại : Li, K , Na ,Ca , Ba (Hiện tợng quan sát : Kim loại tan dần và có khí không màu thoát ra ). VD : 2Na + 2H 2 O 2NaOH + H 2 Ca + 2H 2 O Ca(OH) 2 + H 2 - Thêm tiếp dung dịch Na 2 CO 3 (Hoặc sục khí CO 2 ) vào dung dịch thu đợc có kết tủa trắng xuất hiện thì mẫu ban đầu là Ca hoặc Ba , không có kết tủa thì mẫu ban đầu là K , Li hoặc Na . VD : Ca(OH) 2 + Na 2 CO 3 CaCO 3 + 2NaOH Ba(OH) 2 + CO 2 BaCO 3 + H 2 O - Dùng dung dịch kiềm(đặc) nhận biết Al , Zn : Al , Zn tan dần ,có khí không màu thoát ra . VD : 2Al + 2NaOH + 2H 2 O 2NaAlO 2 + 3H 2 Zn + 2NaOH Na 2 ZnO 2 + H 2 - Dùng dung dịch HCl hoặc H 2 SO 4 loãng để nhận biết kim loại đứng trớc H trong dãy hoạt động của kim loại ( Kim loại tan dần và có khí không màu thoát ra ).Kim loại đứng sau H trong dãy không tan . VD : Fe + H 2 SO 4 FeSO 4 + H 2 Cu + H 2 SO 4 (loãng) Không phản ứng *Lu ý : - Nếu có nhiều kim loại tan đợc trong axit thì tiếp tục nhận biết dung dịch muối tạo ra - Riêng Fe và Al không tan trong HNO 3 , H 2 SO 4 đặc nguội . 2) Hợp chất : - Dùng quì tím nhận biết dung dịch muối ,axit ,bazơ : Axit chuyển màu quì tím thành đỏ ,bazơ chuyển màu quì tím thành xanh ,muối trung hoà không làm chuyển màu quì tím . - Dung dịch bazơ làm dung dịch Phênolphtalêin không màu thành màu đỏ .(Lu ý : Phơng pháp này chỉ nhận biết dung dịch bazơ ) . * Nhận biết gốc axit : - Gốc (=CO 3 ,-HCO 3 ) + D 2 axit (HCl,H 2 SO 4 ) Khí không màu CO 2 thoát ra . - Gốc (=SO 3 ,-HSO 3 ) + D 2 axit (HCl,H 2 SO 4 ) Khí không màu,mùi hắc SO 2 thoát ra . - Gốc (=SO 4 ,=CO 3 ,H 2 SO 4 ) + D 2 BaCl 2 ,Ba(NO 3 ) 2 ,Ba(OH) 2 Kết tủa trắng (BaSO 4 ,BaCO 3 ) - Gốc (=S) + D 2 Pb(NO 3 ) 2 ,Cu(NO 3 ) 2 Kết tủa đen (CuS,PbS) - Gốc (-Cl) + D 2 AgNO 3 Kết tủa trắng (AgCl) - Gốc (PO 4 ) + D 2 AgNO 3 Kết tủa vàng (Ag 3 PO 4 ) - Gốc (NH 4 -) + D 2 NaOH Khí mùi khai bay ra (NH 3 ) * Nhận biết dung dịch bazơ: - Sục khí CO 2 hoặc dung dịch Na 2 CO 3 , H 2 SO 4 vào các dung dịch .Dung dịch có xuất hiện kết tủa trắng là Ca(OH) 2 ,Ba(OH) 2 ,còn lại là NaOH ,KOH không xuất hiện kết tủa . VD : Ca(OH) 2 + Na 2 CO 3 CaCO 3 + 2NaOH Ba(OH) 2 + CO 2 BaCO 3 + H 2 O *Nhận biết các kim loại trong muối : - Cho lần lợt các dung dịch muối tác dụng với dung dịch bazơ tới d (NaOH ,KOH) . Hiện tợng : + Muối Al (III) ,Zn (II) xuất hiện kết tủa keo trắng (Al(OH) 3 ,Zn(OH) 2 ),sau đó kết tủa tan . VD : AlCl 3 + 3NaOH Al(OH) 3 + 3NaCl Al(OH) 3 + NaOH NaAlO 2 + 2H 2 O Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 1 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến ZnSO 4 + 2KOH Zn(OH) 2 + K 2 SO 4 Zn(OH) 2 + 2KOH K 2 ZnO 2 + 2H 2 O + Muối Fe (III) xuất hiện kết tủa nâu đỏ (Fe(OH) 3 ). + Muối Fe (II) xuất hiện kết tủa trắng xanh (Fe(OH) 2 ),sau đó kết tủa hoá nâu đỏ ngoài không khí (Fe(OH) 3 ). Do có PT : 4Fe(OH) 2 + O 2 + 2H 2 O 4Fe(OH) 3 + Muối Cu (II) xuất hiện kết tủa xanh lam (Cu(OH) 2 ). + Muối Mg (II) xuất hiện kết tủa trắng (Mg(OH) 2 ). + Muối Ca (II) ,Ba (II) + gốc (=SO 4 ,=CO 3 ) Kết tủa trắng (CaCO 3 ,BaCO 3 ). *Nhận biết ôxit : - Các ôxit Na 2 O , CaO , K 2 O , BaO tan trong nớc ở điều kiện thờng tạo dung dịch bazơ . - Các ôxit Al 2 O 3 , ZnO tan trong dung dịch bazơ do có PƯ: Al 2 O 3 + 2NaOH 2NaAlO 2 + H 2 O - Riêng (SO 2 ) làm mất màu dung dịch nớc Brôm (Màu nâu thành không màu): SO 2 + Br 2 + 2H 2 O 2HBr + H 2 SO 4 . *L u ý : - Đầu bài cho mẫu chất rắn trớc tiên cần hoà tan lần lợt các chất rắn vào nớc chia tách ra thành 2 nhóm tan và không tan . - Trả lời theo thứ tự : Thuốc thử sử dụng hiện tợng quan sát (màu sắc ,mùi vị ,kết tủa) kết luận tên chất nhận biết viết phơng trình phản ứng . - Đối với những bài toán dùng thuốc thử hạn chế : Chỉ đợc dùng thuốc thử đã cho nhận biết chất sau đó lấy chất vừa nhận biết làm thuốc thử nhận ra các chất còn lại . - Đối với những bài toán không dùng thuốc thử nào khác : Nhận biết bằng cách cho lần lợt từng cặp chất đã đánh số thứ tự phản ứng với nhau từng đôi một ,sau đó dựa vào hiện tợng so sánh kết luận . - Chú ý trình bày rõ thuốc thử lấy d hay vừa đủ .Tuỳ vào yêu cầu của từng bài mà có thể có duy nhất 1 hay nhiều cách nhận biết ,chú ý hiện tợng cần đủ rõ quan sát (màu sắc ,mùi vị) ,tránh trùng lặp. Bài tập vận dụng : Câu 1 Có 4 lọ mất nhãn đựng 4 chất bột màu trắng gồm : CaO ,Na 2 O ,MgO,và P 2 O 5 Dùng thuốc thử nào để nhận biết các chất trên : A. Dùng nớc và H 2 SO 4 B. Dùng H 2 SO 4 và phênolphtalein C. Dùng nớc và giấy quì tím D. Tất cả đều sai Câu 2 Có những chất rắn sau : CaO , P 2 O 5 , MgO và Na 2 SO 4 .Dùng thuốc thử nào có thể phân biệt các chất trên : A.Dùng axit và quì tím B. Dùng H 2 SO 4 và phenolphtalein C. Dùng nớc và quì tím D. Dùng dd NaOH Câu 3 Cho hỗn hợp chất rắn gồm : Al 2 O 3 ,Fe 2 O 3 , ,BaO . Để nhận biết sự có mặt của 3 chất rắn trong hỗn hợp cần : A. dd NaOH và H 2 SO 4 B. H 2 O ,NaOH và HCl C. Quì tím và Ba(OH) 2 D. Cả A,B,C Câu 4 Có 4 lọ hoá chất mất nhãn ,mỗi lọ đựng một dung dịch không màu là : HCl ,HNO 3 ,H 2 SO 4 ,H 2 O Hãy chọn thuốc thử để nhận biết các dung dịch trên : A. Dùng giấy quì tím B. Dùng quì tím và dung dịch BaCl 2 C. Dùng dd BaCl 2 ,dd AgNO 3 và giấy quì tím D. Tất cả đều sai Câu 5 Có 4 lọ hoá chất mất nhãn ,mỗi lọ đựng một dung dịch muối là clorua ,sunfat ,nitrat ,cacbonat của các kim loại Ba , K Mg , Pb . Hãy chọn thuốc thử để nhận biết các dung dịch trên : A.Dùng dung dịch NaOH và Giấy quì tím B. Dùng dung dịch HCl và Phenolphtalein C. Dùng dung dịch Na 2 SO 4 D.Dùng dung dịch NaOH ,dung dịch Na 2 S ,dung dịch HCl Câu 6 Có 5 lọ hoá chất mất nhãn ,mỗi lọ đựng một dung dịch không màu là :NaOH ,NaCl ,Na 2 SO 4 ,NaNO 3 ,HCl .Dùng thuốc thử nào để nhận biết các chất trên : A. Dùng quì tím và dung dịch BaCl 2 B. Dùng quì tím và dung dịch AgNO 3 C. Dùng BaCl 2 và Phenolphtalein D. Dùng quì tím ,dd BaCl 2 ,dd AgNO 3 Câu 7 Để phân biệt 2 khí : CO 2 và SO 2 có thể dùng chất nào sau đây : A. dd NaOH B. dd Br 2 C. dd Ba(OH) 2 D. dd CaCl 2 Câu 8 Chỉ đợc dùng kim loại để nhận biết các dung dịch sau : HCl , KOH , Ba(NO 3 ) 2 , CuSO 4 , NaCl . Câu 9 Không dùng thêm hoá chất nào khác ,hãy nhận biết các lọ mất nhãn chứa các dung dịch sau : Ba(OH) 2 ,H 2 SO 4 ,Na 2 CO 3 ,NaCl,HCl. Câu 10 Không dùng thêm hoá chất nào khác ,hãy nhận biết các lọ mất nhãn chứa các dung dịch sau : Ba(OH) 2 , Na 2 SO 4 , Na 2 CO 3 , MgCl 2 , HCl , AlCl 3 . Câu 11 Chỉ đợc dùng kim loại để nhận biết các dung dịch sau : HCl ,KOH,AgNO 3 ,CuSO 4 ,NaCl. Câu 12 Bằng phơng pháp hoá học hãy nhận biết các hỗn hợp sau : a. A ( Fe, FeO ) ; B ( Fe, Cu ) ; C( FeO ,CuO) b. X ( H 2 ,CO 2 ) ; Y( CO 2 ,C 2 H 4 ) ; Z ( CH 4 ,C 2 H 4 ) Câu 13 Chỉ đợc dùng quì tím ,hãy phân biệt các dung dịch sau : HCl, H 2 SO 4 ,Ba(OH) 2 ,NaOH ,NaCl Câu 14 Chỉ đợc dùng nớc để nhận biết các chất rắn sau: NaOH , Al , FeCl 3 , MgCl 2 Câu 15 Bằng phơng pháp hoá học ,hãy phân biệt các lọ mất nhãn chứa : Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 2 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến a. Các dung dịch : NaOH ,Ba(OH) 2 ,K 2 SO 4 ,KCl, KNO 3 b. Các chất rắn : P 2 O 5 ,NaOH ,CuO, Fe 2 O 3 c. Các khí : CO 2 , SO 2 ,N 2 ,HCl ,H 2 S. Câu 16 Chỉ dùng thêm cách đun nóng nhận biết các dung dịch : NaHSO 4 ,KHCO 3 ,Mg(HCO 3 ) 2 ,Na 3 SO 3 , Ba(HCO 3 ) 2 . Câu 17 Có 2 lọ đựng dung dịch không nhãn là NaOH và AlCl 3 đều không màu .Không dùng thêm hoá chất nào khác làm thế nào để nhận biết lọ nào đựng chất gì ? Câu 18 Chỉ đợc dùng thêm một chất hãy tìm cách nhận biết các chất trong dãy sau : a) Các kim loại : Al , Mg , Ca , Na . b) Các dung dịch : NaCl , CaCl 2 , AlCl 3 , CuCl 2 . c) Các chất bột : - CaO , MgO , Al 2 O 3 - K 2 O , CaO , Al 2 O 3 , MgO. - Mg , Al , Al 2 O 3 . Câu 19 Bằng phơng pháp hoá học hãy phân biệt 3 mẫu hợp kim trong các trờng hợp sau: a. Al-Fe ; Al-Cu ; Cu-Fe b. Mg Al ; Mg K ; Mg - Ag . Câu 20 Chỉ dùng khí CO 2 và H 2 O.Trình bày phơng pháp nhận biết các gói bột trắng mất nhãn sau: BaO , BaSO 4 , BaCO 3 , Na 2 SO 4 , Na 2 CO 3 , Al 2 O 3 . Câu 21 Có 3 lọ đựng 3 hỗn hợp dạng bột : (Al + Al 2 O 3 ) ; (Fe + Fe 2 O 3 ) ; (FeO + Fe 2 O 3 ) .Dùng phơng pháp hoá học để nhận biết chúng. Câu 22 Trình bày cách phân biệt các chất bột rắn sau : Natri sunfat, Natri cacbonat , Thạch cao sống , đá vôi bằng cách dùng tiết kiệm thuốc thử nhất . Câu 23 Có 6 lọ mất nhãn sau : Na 2 CO 3 , NH 4 Cl , MgCl 2 , AlCl 3 , FeSO 4 , Fe 2 (SO 4 ) 3 .Chỉ đợc dùng dung dịch NaOH làm thế nào để nhận biết lọ nào đựng dung dịch gì ? Câu 24 Có 4 ống nghiệm ,mỗi ống chứa một dung dịch muối (không trùng kim loại và gốc axit ).Biết các kim loại trong muối là : Ba , Mg , K , Pb và các gốc axit là clorua ,sunfat ,nitrat ,cacbonat. a. Xác định dung dịch muối trong mỗi ống nghiệm ?Giải thích. b. Nêu phơng pháp phân biệt 4 ống nghiệm không nhãn chứa các dung dịch muối trên, với điều kiện chỉ dùng nhiều nhất 2 thuốc thử . Câu 25 Một dung dịch loãng của hỗn hợp gồm ba axit : HCl ,H 2 SO 4 ,HNO 3 .Bằng phơng pháp hoá học hãy nhận biết sự có mặt của từng axit trong dung dịch ấy . Câu 26 Có 6 lọ mất nhãn đựng các dung dịch không màu là : Na 2 SO 4 , Na 2 CO 3 , BaCl 2 , Ba(NO 3 ) 2 , AgNO 3 , MgCl 2 . Bằng ph- ơng pháp hoá học và không dùng thêm hoá chất khác hãy trình bày cách nhận biết các dung dịch trên ,biết rằng chúng có nồng độ đủ lớn để các kết tủa ít tan cũng có thể đợc tạo thành . Câu 27 Có 7 ống nghiệm đựng các dung dịch nớc của các chất sau : HCl , NaOH , Na 2 SO 4 , NH 4 Cl , NaCl , BaCl 2 và AgNO 3 .Hãy trình bày cách nhận biết các dung dịch đó bằng cách sử dụng giấy quì và bằng phản ứng bất kì giữa các dung dịch trong các ống nghiệm .Viết các PTPƯ. Câu 28 Chỉ có H 2 O và HCl hãy nhận biết các chất sau : BaO ,Al 2 O 3 , Fe 2 O 3 , FeO, MgO , CuO , CaCO 3 , MnO 2 . Câu 29 Chỉ đợc dùng một kim loại để nhận biết các dung dịch sau: (NH 4 ) 2 SO 4 , NH 4 Cl , AlCl 3 , MgCl 2 , FeCl 2 , FeCl 3 . Câu 30 Chỉ dùng thêm nớc ,hãy nhận biết 4 chất rắn sau :Na 2 O , Al 2 O 3 , Fe 2 O 3 , Al chứa trong các lọ riêng biệt.Viết PTPƯ. Câu 31 Đợc dùng thêm một thuốc thử ,hãy tìm cách nhận biết các dung dịch mất nhãn sau : NH 4 HSO 4 , Ba(OH) 2 , BaCl 2 ,HCl , NaCl, H 2 SO 4 .Viết các phơng trình xảy ra. Câu 32 Có 3 lọ hoá chất mất nhãn đựng 3 dung dịch không màu là: NaCl , Na 2 CO 3 và HCl.Nếu không dùng thêm bất cứ hoá chất nào khác (kể cả quì tím) làm thế nào để nhận biết các dung dịch này. Câu 33 Không dùng thuốc thử hãy phân biệt các dung dịch mất nhãn sau : a) Fe 2 (SO 4 ) 3 , ZnCl 2 , MgCl 2 , Ba(OH) 2 b) CuSO 4 , Pb(NO 3 ) 2 , Na 2 S , CaCl 2 . Câu 34 Không dùng thêm hoá chất nào khác ,hãy nhận biết các lọ chứa các dung dịch sau: NaOH ,CuCl 2 , MgCl 2 , KCl , AlCl 3 . Câu 35 Trong 4 ống nghiệm có đựng riêng biệt dung dịch loãng trong suốt của 4 chất .Biết rằng: -Trong các dung dịch này có 1 dung dịch là axit không bay hơi ,3 dung dịch còn lại là muối Mg, muối Ba ,muối Na. - Có 3 gốc axit là clorua , sunfat ,cacbonat . Mỗi gốc axit trên có trong thành phần ít nhất của một chất . a. Hãy cho biết tên từng chất tan có chứa trong mỗi dung dịch trên. b. Chỉ dùng các ống nghiệm không dùng thêm dụng cụ và hoá chất nào khác ,làm thế nào phân biệt các chất có trong 4 dung dịch trên .Viết phơng trình hoá học minh hoạ. Câu 36 Bằng phơng pháp hoá học hãy nhận biết các gói bột mất nhãn sau đây: a) Ag , Fe , FeO , Fe 2 O 3 , Fe 3 O 4 . b) Na 2 O , CaO , Ag 2 O , Al 2 O 3 , Fe 2 O 3 , MnO 2 , CuO , CaC 2 . c) Al , Fe , Mg , Ag . Câu 37 a) Bằng phơng pháp hoá học làm thế nào để nhận ra sự có mặt của mỗi khí trong hỗn hợp khí gồm: CO ,CO 2 ,SO 2 ,SO 3 b) Chỉ đợc dùng các kim loại hãy phân biệt các dung dịch mất nhãn sau : HNO 3 , HCl , NaNO 3 , NaOH , HgCl 2 . Câu 38 Có 3 gói phân bón hoá học bị mất nhãn : Kaliclorua , amoninitrat và supephotphat kép .Trong điều kiện nông thôn có thể phân biệt ba gói phân bón hoá học trên đợc không? Viết các phơng trình phản ứng xảy ra . Câu 39 Chỉ đợc dùng thêm 1 hoá chất bên ngoài hãy nhận biết các lọ mất nhãn chứa các dung dịch sau : a) NH 4 Cl , FeCl 2 , FeCl 3 , AlCl 3 , MgCl 2 . b) K 2 SO 4 , K 2 CO 3 , K 2 SiO 3 , K 2 S , K 2 SO 3 . c) KOH , NH 4 Cl , (NH 4 ) 2 SO 4 ,Fe 2 (SO 4 ) 3 , CuCl 2 , ZnSO 4 ,MgCl 2 ,FeCl 2 . Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 3 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến d) NaOH, HCl, Na 2 SO 3 , NaCl, Na 2 CO 3 , Na 2 S và NaAlO 2 . Câu 40 Nhận biết các dung dịch mất nhãn sau : - NH 4 NO 3 , KCl , NaNO 3 , CaCl 2 , BaCl 2 , FeCl 2 ,FeCl 3 , Mg(NO 3 ) 2 , ZnSO 4 , CuSO 4 , AlCl 3 . - NaCl , KNO 3 , MgSO 4 , K 3 PO 4 , K 2 S , NaNO 3 , KOH , Na 2 SO 3 . Câu 41 Trong 6 ống nghiệm đánh số thứ tự từ 1 6 chứa các dung dịch : NaOH , (NH 4 ) 2 SO 4 , Na 2 CO 3 , Ba(NO 3 ) 2 , Pb(NO 3 ) 2 CaCl 2 . Cho biết mỗi ống nghiệm chứa chất gì biết rằng : a) Dung dịch 2 và 5 cho kết tủa trắng với các dung dịch 1 , 3 , 4 . b) Dung dịch 2 không tạo kết tủa với 5 . c) Dung dịch 1 không tạo kết tủa với 3 , 4 . d) Dung dịch 6 không phản ứng với 5 . e) Cho một giọt dung dịch 3 vào dung dịch 6 thấy xuất hiện kết tủa ,lắc nhẹ thấy kết tủa tan . B - bài toán tách riêng và tinh chế : * Tách riêng : Chuyển từng chất trong hỗn hợp về trạng thái riêng lẻ ở dạng nguyên chất và tinh khiết bằng phơng pháp vật lí hoặc hoá học. + Nguyên tắc : Chuyển chất cần tách thành sản phẩm mới ở dạng kết tủa hoặc bay hơi .Tiếp theo là thực hiện các phơng pháp vật lí để :Cô cạn ,lọc ,chng cất ,chiết các chất ra khỏi nhau .Cuối cùng thực hiện các phản ứng tái tạo điều chế lại các chất ban đầu . + Lu ý : Sau khi tách riêng các chất phải giữ nguyên khối lợng nh trong hỗn hợp ban đầu . * Tinh chế : Tinh chế chất A trong hỗn hợp gồm 3 chất A,B,C là tìm cách loại bỏ B,C để chỉ còn lại A nguyên chất. Không cần phải thu hồi B ,C nhng phải đa A về dạng ban đầu bằng phản ứng thích hợp . Phơng pháp : - Đối với hỗn hợp chứa : Kim loại ,ôxit kim loại ,bazơ ,muối ta đem hoà tan trong Axit . - Đối với hỗn hợp chứa : Ôxit axit ,ôxit lỡng tính ta thực hiện hoà tan trong Kiềm - Thực hiện các phản ứng trao đổi : Tạo chất kết tủa hoặc bay hơi ,có thể dùng phản ứng đẩy kim loại khỏi dung dịch muối . - Cần nắm vững tính chất riêng của từng kim loại ,hợp chất quan trọng -> chọn thuốc thử thích hợp. + Để tách và điều chế các kim loại ở mức độ tinh khiết ,ngời ta thờng dùng phơng pháp điện phân nóng chảy hoặc điện phân dung dịch trong điều kiện thích hợp . Bài tập vận dụng Câu 1 Hãy trình bày phơng pháp hoá học để tách riêng : a. Các kim loại Al , Fe , Cu , Ag ra khỏi hỗn hợp . b. Các dung dịch FeSO 4 , CuSO 4 ra khỏi hỗn hợp . c. MgCl 2 , NaCl , AlCl 3 ra khỏi hỗn hợp . d. Al 2 O 3 , K 2 O , , CuO , Fe 3 O 4 ra khỏi hỗn hợp . Câu 2 Một mẫu Cu có lẫn tạp chất là Fe ,Ag , S .Làm thế nào để có Cu tinh khiết . Câu 3 Làm thế nào để tinh chế N 2 từ N 2 có lẫn tạp chất là CO 2 ,CO ,O 2 ? Câu 4 Coi các điều kiện có đủ .Hãy tinh chế : a. Bột Fe có lẫn nhôm ,đồng ,bạc . b. Fe 2 O 3 có lẫn Al 2 O 3 và Na 2 O . c. Khí O 2 có lẫn CO 2 , HCl , CH 4 . d. NaCl ra khỏi hỗn hợp gồm NaCl , BaSO 4 , MgCO 3. Câu 5 NaCl có lẫn tạp chất là : NaHCO 3 , CaCl 2 , MgCl 2 , CaSO 4 ,MgSO 4 , Na 2 SO 4 , Mg(HCO 3 ) 2 và Ca(HCO 3 ) 2 ,Làm thế nào để thu đợc NaCl rắn tinh khiết . Câu 6 Trình bày phơng pháp tách hỗn hợp : Đá vôi, vôi sống , thạch cao và muối ăn thành từng chất nguyên chất . Câu 7 Trình bày phơng pháp tách Fe 2 O 3 ra khỏi hỗn hợp : Fe 2 O 3 , Al 2 O 3 , SiO 2 ở dạng bột .Chỉ dùng một hoá chất duy nhất . Câu 8 Có hỗn hợp 3 muối :AlCl 3 ,FeCl 3 và BaCl 2 .Hãy trình bày phơng pháp hóa học để tách riêng chúng . Câu 9 Tách các chất sau đây ra khỏi hỗn hợp với điều kiện không làm thay đổi khối lợng của chúng :MgO , Al 2 O 3 , CuO. Câu 10 Một hỗn hợp gồm 4 chất : Al 2 O 3 , CuO , FeS , K 2 SO 4 .Trình bày cách tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp. Câu 11 Có hỗn hợp rắn :NaCl , AlCl 3 ,CaCl 2 .Hãy tách riêng từng chất ở dạng rắn sao cho khối lợng của chúng không đổi. Câu 12 Tách riêng từng chất ra khỏi hỗn hợp : H 2 S , CO 2 ,hơi nớc , N 2 . Câu 13 Trình bày phơng pháp tách từng chất sau ra khỏi hỗn hợp chất rắn và viết đầy đủ các phơng trình phản ứng xảy ra : AlCl 3 , FeCl 3 , BaO , Al 2 O 3 . Câu 14 Bằng cách nào có thể tách riêng từng muối từ : + Hỗn hợp bột : BaSO 4 , CaCO 3 , Al 2 (SO 4 ) 3 , Fe 2 (SO 4 ) 3 . + Dung dịch gồm : KCl , AlCl 3 , BaCl 2 , MgCl 2 . Câu 15 Có hỗn hợp gồm : Al 2 O 3 , Fe 2 O 3 , SiO 2 . a/ Trình bày phơng pháp thu đợc Al 2 O 3 nguyên chất . b/ Trình bày phơng pháp thu đợc từng ôxit ở dạng tinh khiết . Câu 16 Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 4 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến Chuyên đề 2 - Bài toán dự đoán hiện tợng -Thực hiện sơ đồ chuyển hoá- điều chế các chất A-Mối liên hệ giữa các loại hợp chất vô cơ và bài toán thực hiện sơ đồ chuyển hoá : *Mối quan hệ giữa các loại hợp chất vô cơ : Kim loại Phi kim Ôxít bazơ Muối Ôxit axit Bazơ Axit Kim loại mới Hai muối mới và muối mới * Dãy hoạt động hoá học của kim loại : Li , K , Ba , Ca , Na , Mg , Al , Zn , Fe , Cd , Ni , Sn , Pb , (H) , Cu , Ag , Hg , Pt , Au. + Theo chiều từ trái qua phải mức độ hoạt động của các kim loại giảm dần . + Kim loại (đứng trớc Mg) tác dụng với nớc ở nhiệt độ thờng tạo thành dung dịch bazơ và giải phóng khí H 2 . + Trừ những kim loại đứng trớc Mg trong dãy hoạt động hoá học.Những kim loại hoạt động hoá học mạnh có thể đẩy đợc kim loại yếu hơn ra khỏi dung dịch muối của chúng. + Những kim loại đứng trớc (H) trong dãy hoạt động hoá học của kim loại phản ứng đợc với dung dịch axit loãng ,những kim loại đứng sau (H) không tác dụng đợc với dung dịch axit loãng . *Một số trờng hợp lu ý khác : + Khi cho kim loại kiềm vào dung dịch muối trớc tiên kim loại kiềm tác dụng với nớc trớc tạo ra hiđroxit kim loại ,sau đó hiđroxit kim loại mới tác dụng với muối . + Khi cho kim loại (tác dụng với nớc ở điều kiện thờng ) vào dung dịch axit thì trớc tiên kim loại tác dụng với axit ,sau đó mới tác dụng với nớc . + Hyđrôxit lỡng tính tác dụng đợc với dung dịch axit và dung dịch kiềm . PT: Al(OH) 3 + 3HCl AlCl 3 + 3H 2 O Al(OH) 3 + NaOH NaAlO 2 + 2H 2 O + Phản ứng tạo phức tan của một số hyđrôxit kim loại hoặc muối với dung dịch NH 3 nh : Cu(OH) 2 ,Zn(OH) 2 ,AgCl .Nếu dung dịch NH 3 d thì kết tủa tạo thành có thể tan do quá trình tạo phức . PT: Cu(OH) 2 + 4NH 3 [ Cu(NH 3 ) 4 ](OH) 2 (Phức tan màu xanh) + Một số hyđrôxit kim loại không bền nh AgOH ,Hg(OH) 2 dễ bị phân huỷ ngay ở nhiệt độ thờng tạo thành các oxit tơng ứng là Ag 2 O, HgO(màu đen). PT: 2AgOH Ag 2 O + H 2 O sau đó Hg(OH) 2 bị phân huỷ Hg(OH) 2 HgO + H 2 O + Muối axit của axit mạnh có thể tác dụng với dung dịch muối của axit yếu hơn tạo thành muối trung hoà của axit mạnh và axit yếu không bền . VD : 2NaHSO 4 + Na 2 SO 3 2Na 2 SO 4 + SO 2 + H 2 O 2NaHSO 4 + Ba(HCO 3 ) 2 BaSO 4 +Na 2 SO 4 + 2SO 2 +2H 2 O *Cần nắm vững tính chất hoá học của từng loại hợp chất vô cơ và sơ đồ chuyển hoá dới đây : - Kim loại Ôxit bazơ Bazơ (Kiềm) Muối (1) Muối (2) Axit - Kim loại Muối Bazơ (không tan ) Ôxit Muối - Kim loại Bazơ Ôxit Muối Kim loại - Phi kim Ôxit axit Muối axit Muối trung hoà . * Một số phản ứng đặc biệt cần lu ý : FeS + 2HCl đặc t ô FeCl 2 + H 2 S Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 5 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến Cl 2 + 2NaOH NaCl + NaClO + H 2 O 2Al + 2NaOH + 2H 2 O 2NaAlO 2 + 3H 2 NaAlO 2 + CO 2 + 2H 2 O Al(OH) 3 + NaHCO 3 Fe 3 O 4 + 8HCl FeCl 2 + 2FeCl 3 + 4H 2 O 4Fe(OH) 2 + O 2 + 2H 2 O t ô 4Fe(OH) 3 2NaCl + 2H 2 O Dpdd 2NaOH + H 2 + Cl 2 Na 2 SO 3 + H 2 SO 4 Na 2 SO 4 + SO 2 + H 2 O 4FeS 2 + 11O 2 t ô 2Fe 2 O 3 + 8SO 2 Cu + 2H 2 SO 4 đặc t ô CuSO 4 + SO 2 + 2H 2 O MnO 2 + 4HCl đặc t ô MnCl 2 + Cl 2 + 2H 2 O 2KMnO 4 + 16HCl t ô 2KCl + 2MnCl 2 + 5Cl 2 + 8H 2 O 2Fe + 6H 2 SO 4 đặc t ô Fe 2 (SO 4 ) 3 + 3SO 2 + 6H 2 O Fe + 4HNO 3 đặc t ô Fe(NO 3 ) 3 + NO + 3H 2 O 3M + 4nHNO 3 t ô 3M(NO 3 ) n + nNO + 2nH 2 O 2M + 2nH 2 SO 4 đặc t ô M 2 (SO 4 ) n + nSO 2 + 2nH 2 O - Riêng đối với phản ứng trao đổi cần sử dụng thành thạo bảng tính tan xác định chất kết tủa hoặc chất khí . - Khi viết phản ứng cần đặc biệt chú ý đến điều kiện phản ứng (Nếu có)và sau khi cân bằng cần kiểm tra lại - Nắm vững về tính chất màu sắc ,mùi vị của dung dịch muối ,kết tủa ,khí một số chất quan trọng -> Dự đoán hiện tợng (Chú ý trình bày công thức trong PT về :Trạng thái các chất ,điều kiện phản ứng ) Bài tập vận dụng : Câu 1 Có những oxit sau : Na 2 O ,MgO ,SO 2 ,N 2 O 5 ,BaO, CuO , N 2 O, NO, Fe 2 O 3 ,Al 2 O 3 ,P 2 O 5 , SO 3 ,FeO, CO 2 , ZnO, CO, K 2 O. a) Hãy phân loại các ôxit trên . b) Hãy cho biết những ôxit nào tác dụng đợc với : A. Nớc B. H 2 SO 4 C. Ba(OH) 2 D. Cả Avà B c) Những ôxit nào tác dụng đợc với nhau từng đôi một .Hãy viết các phản ứng xảy ra . Câu 2 Có những bazơ sau : Cu(OH) 2 , KOH ,Fe(OH) 3 ,NaOH , Al(OH) 3 ,Mg(OH) 2 ,Ba(OH) 2 ,Zn(OH) 2 ,Pb(OH) 2 ,Ca(OH) 2 .Hãy cho biết những bazơ nào : A.Tác dụng với HCl B. Tác dụng với dd FeCl 3 C. Bị phân huỷ bởi nhiệt độ cao . D. Làm đổi màu quì tím ->xanh, phenolphtalein->đỏ E.Tác dụng với CO 2 ( Viết các PTPƯ xảy ra ) Câu 3 Cho các phản ứng sau : 1. Zn + CuCl 2 ZnCl 2 + Cu 2 Mg + Fe(NO 3 ) 2 Mg(NO 3 ) 2 + Fe 3. Cu + PbCl 2 CuCl 2 + Pb 4. Pt + 2HCl PtCl 2 + H 2 Phản ứng nào có thể xảy ra theo chiều thuận : A. Chỉ có 1 và 2 B. Chỉ có 3 và 4 C. Chỉ có 2 và 3 D. Chỉ có 1, 2 và 4 Câu 4 Sơ đồ chuyển hoá nào sau đây đúng ? (Mỗi mũi tên là một phản ứng ) A. FeS 2 FeO FeSO 4 Fe(OH) 2 FeO Fe B. FeS 2 Fe 2 O 3 FeCl 3 Fe(OH) 3 Fe C. FeS 2 Fe 2 O 3 Fe(NO 3 ) 3 Fe(NO 3 ) 2 Fe(OH) 2 Fe D. FeS 2 Fe 2 O 3 Fe Fe(NO 3 ) 2 Fe(NO 3 ) 3 Fe Câu 5 Hoàn thành các sơ đồ phản ứng sau (Ghi rõ điều kiện phản ứng nếu có ) a. Cu CuO Cu(NO 3 ) 2 CuCl 2 Cu(OH) 2 CuO Cu b. P P 2 O 5 H 3 PO 4 Ca(H 2 PO 4 ) 2 CaHPO 4 Ca 3 (PO 4 ) 2 c. Al Al 2 O 3 Al 2 (SO 4 ) 3 Al(OH) 3 AlCl 3 Al(NO 3 ) 3 Ba(AlO 2 ) 2 NaAlO 2 d. Fe Fe 3 O 4 FeCl 2 FeCl 3 FeS 2 FeCl 3 FeO Fe(OH) 2 Fe(OH) 3 Fe 2 O 3 Fe Fe(NO 3 ) 3 Câu 6 Hoàn thành các sơ đồ phản ứng sau : (Ghi rõ điều kiện phản ứng nếu có ) a) S H 2 SO 3 ---> K 2 SO 4 SO 2 SO 2 ----> Na 2 SO 3 FeS SO 3 ---> H 2 SO 4 NaHSO 4 ----> Na 2 SO 4 b) CaCO 3 -> CaO -> Ca(OH) 2 -> CaCO 3 -> Ca(HCO 3 ) 2 -> CaCl 2 -> Ca(NO 3 ) 2 . c) NaOH Na NaCl NaOH NaHCO 3 Na 2 CO 3 Na 2 SO 4 NaClO NaH Na 2 O NaNO 3 NaNO 2 Câu 7 Xác định các chất và viết các phơng trình phản ứng thực hiện sơ đồ chuyển hoá sau: a) A t ô B + CO 2 d) D t ô A + H 2 O + CO 2 Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 6 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến b) C + CO 2 A + H 2 O e ) A + CO 2 + H 2 O D c) B + H 2 O C Câu 8 Xác định các chất và viết các phơng trình phản ứng thực hiện sơ đồ chuyển hoá sau: a) (A)+ H 2 SO 4 (B) + (C) + (D) b) (A) + (B) (C) + (D) + (E) (B) + BaCl 2 (F) + (G) (D) + (E) + (F) (B) + (X) (G) + (H) (A) + NaCl (C) + BaCl 2 (Y) + BaSO 4 NaCl + (D) (I) + (K) + (L) (Z) + (Y) (T) + (A) (I) + (C) khí (D) + (H) (T) + (F) FeCl 3 (G) t ô Mg + (L) Câu 9 Xác định các chữ cái trong ngoặc và viết các phơng trình phản ứng thực hiện sơ đồ chuyển hoá sau: a) (A) + (B) (C) + (D) + (E) b) (A) t ô (B) + (C) MnO 2 + (X) (G) + (Y) + (B) (D) + NaOH (G) + . (T) + (X) (M) + (D) (E) + NaOH (H) + NaCl (E) + (Y) (X) (B) + HCl (E) + (D) + (F) (M) + (Y) FeCl 3 (G) + (F) + (C) (H) FeCl 3 + (C) (A) + Fe(OH) 3 (H) t ô Fe 2 O 3 + (F) Câu 10 Xác định các chữ cái trong ngoặc và viết các phơng trình phản ứng thực hiện sơ đồ chuyển hoá sau: a) FeS 2 + O 2 (A) + (B) b) (A) + HCl (B) + (D) (A) + H 2 S (C) + (D) (A) + HNO 3 loãng t ô (E) + NO + (D) (C) + (E) (F) (B) + Cl 2 (F) (F) + HCl (G) + H 2 S (B) + NaOH (G) + NaCl (G) + NaOH (H) + (I) (E) + NaOH (H) + NaNO 3 (H) + O 2 + (D) (J) (G) + (I) + (D) (H) (J) t ô (B) + (D) (F) + AgNO 3 (E) + (J) (B) + (L) (E) + (D) (F) + (K) (B) Câu 11 Xác định các chất và viết các phơng trình phản ứng theo sơ đồ chuyển hoá sau : + A (t o ) +F G + B (t o ) X Fe + H I + F G + C (t o ) +H 2 O (t o ) L +N I + BaSO 4 + D (t o ) +H X I Câu 12 Bổ túc và cân bằng các phản ứng sau : a) (A) + (B) (C) + (D) + (E) b) (C) + NaOH (F) + Na 2 SO 4 . c) (D) + KOH (G) + (H) d) (C) + KMnO 4 + (B) (D) + MnSO 4 + (H) + (E) e) (G) + (I) (K) + (E) f) (F) + O 2 + (E) (G) g) (D) + KI (C) + (H) + I 2 h) (C) + Al (M) + (L) i) (L) + (I) (N) + H 2 j) (N) + Cl 2 (K) Câu 13 Tìm các chất X 1 ,X 2 ,X 3 , .X 15 thích hợp điền vào chỗ trống hoàn thành các phơng trình phản ứng sau: 1) Fe 2 O 3 + CO Fe x O y + X 1 2) X 2 + X 3 BaSO 4 + Na 2 SO 4 + CO 2 + H 2 O 3) X 2 + X 4 BaSO 4 + Na 2 SO 4 + CO 2 + H 2 O 4) X 5 + X 6 Ag 2 O + KNO 3 + H 2 O 5) X 7 + X 8 Ca(H 2 PO 4 ) 2 6) X 9 + X 10 Fe 2 (SO 4 ) 3 + SO 2 + H 2 O 7) X 10 + X 11 Ag 2 SO 4 + SO 2 + H 2 O 8) X 3 + X 12 BaCO 3 + H 2 O 9) X 3 + X 13 BaCO 3 + CaCO 3 + H 2 O 10) X 9 + X 14 Fe(NO 3 ) 2 + X 15 Câu 14 Tìm các chất X 1 ,X 2 ,X 3 , .X 11 thích hợp điền vào chỗ trống hoàn thành các phơng trình phản ứng sau: 1) X 1 + X 2 Ca 3 (PO 4 ) 2 + H 2 O . 2) X 3 + X 4 Ca(OH) 2 + H 2 . 3) X 5 + X 6 Fe(NO 3 ) 3 + N 2 O + CO 2 + H 2 O 4) X 7 + X 8 + H 2 O Fe(OH) 3 + CO 2 +NaCl 5) X 9 + X 10 ZnSO 4 + SO 2 + H 2 O 6) X 10 + X 11 Al(OH) 3 + CO 2 + KCl Câu 15 Cho 3 dung dịch muối A ,B ,C ứng với 3 gốc axit khác nhau ,thoả mãn điều kiện sau : A + B có khí thoát ra B + C có kết tủa xuất hiện . A + C vừa có kết tủa ,vừa có khí thoát ra . Xác định A , B , C và viết các phơng trình phản ứng xảy ra . Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 7 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến Câu 16 Cho các chất sau tác dụng với nhau từng cặp một : a) Ca(HCO 3 ) 2 + HNO 3 b) Ba(HSO 3 ) 2 + H 2 SO 4 c) MnO 2 + HCl d) NH 4 Cl + KOH Mỗi chất khí bay ra cho tác dụng lần lợt với từng dung dịch : Ba(OH) 2 , Br 2 .Viết các phơng trình phản ứng xảy ra. Câu 17 Cho các phơng trình : MnO 2 + HCl Khí A FeS + HCl Khí B Na 2 SO 3 + HCl Khí C NH 4 HCO 3 + NaOH Khí D Hãy viết các phơng trình phản ứng xảy ra khi : - Cho khí A tác dụng với khí D - Cho khí B tác dụng với khí C - Cho khí B tác dụng với khí A trong nớc Câu 18 Cho bột Fe vào dung dịch CuSO 4 thì màu xanh của dung dịch nhạt màu dần ,ngợc lại khi cho bột Cu vào dung dịch Fe 2 (SO 4 ) 3 thì dung dịch không màu trở thành màu xanh đậm dần . Nếu nhúng thanh sắt vào dung dịch sau cùng thì hiện tợng gì xảy ra ?. Giải thích hiện tợng xảy ra và viết PTPƯ. Câu 19 Nêu hiện tợng và viết các phơng trình phản ứng khi cho kim loại Ba (tới d) lần lợt vào các dung dịch sau : NaHCO 3 , CuSO 4 , (NH 4 ) 2 CO 3 , Al(NO 3 ) 3 , NaCl , FeCl 3 . Câu 20 Nung nóng Cu trong không khí ,sau một thời gian đợc chất rắn A .Hoà tan A trong H 2 SO 4 đặc ,nóng thu đợc dung dịch B và khí C .Khí C tác dụng với dung dịch KOH đợc dung dịch D .D vừa tác dụng với BaCl 2 ,vừa tác dụng với dung dịch NaOH .Cho B tác dụng với dung dịch KOH .Viết các phơng trình phản ứng . Câu 21 Cho một lợng bột nhôm và sắt tác dụng vừa đủ với dung dịch H 2 SO 4 loãng thu đợc dung dịch A và khí B .Thêm vào dung dịch A một lợng d kim loại Bari thu đợc kết tủa C ,dung dịch D và khí B .Lọc lấy dung dịch D ,sục khí CO 2 vào đến d thu đợc kết tủa E .Nung E và C trong không khí đến khối lợng không đổi thu đợc chất rắn F .Xác định thành phần các chất trong A ,B ,C ,D , E, F và viết các phơng trình phản ứng xảy ra . Câu 22 Nhiệt phân một lợng CaCO 3 sau một thời gian thu đợc chất rắn A và khí B .Cho khí B hấp thụ hoàn toàn vào dung dịch KOH đợc dung dịch C .Dung dịch C tác dụng đợc với BaCl 2 và với NaOH .Cho chất rắn A tác dụng với dung dịch HCl d thu đợc khí B và dung dịch E .Cô cạn dung dịch E thu đựơc muối khan F .Điện phân muối F nóng chảy đợc kim loại M.Viết các PTHH xảy ra. Câu 23 Hỗn hợp A gồm Fe 3 O 4 ,Al ,Al 2 O 3 ,Fe .Cho A tan trong dung dịch NaOH d đợc hỗn hợp chất rắn A 1 ,dung dịch B 1 và khí C 1 .Lấy lợng khí C 1 d cho tác dụng với A nung nóng đợc hỗn hợp chất rắn A 2 .Chất rắn A 2 tác dụng đợc với H 2 SO 4 đặc nguội đợc dung dịch B 2 .Cho B 2 tác dụng với dung dịch BaCl 2 đợc kết tủa B 3 .Viết các PTHH xảy ra (ghi rõ điều kiện nếu có). Câu 24 Cho hỗn hợp BaCO 3 ,(NH 4 ) 2 CO 3 tác dụng với dung dịch HCl d đợc dung dịch A và khí thoát ra .Cho A tác dụng với dung dịch H 2 SO 4 loãng ,d thu đợc dung dịch B và kết tủa .Cho B tác dụng với dung dịch NaOH d đợc dung dịch C và khí .Nêu hiện tợng và viết các phơng trình phản ứng xảy ra . Câu 25 Hoà tan một ít phèn nhôm (K 2 SO 4 .Al 2 (SO 4 ) 3 .24H 2 O ) vào nớc ,đợc dung dịch A .Thêm dung dịch NH 3 vào dung dịch A đến d .Sau khi phản ứng kết thúc , thêm tiếp vào đó một lợng d dung dịch Ba(OH) 2 ,thu đợc kết tủa B và dung dịch D .Lọc lấy dung dịch D ,sục khí CO 2 vào D đến d . Viết các phơng trình phản ứng xảy ra trong quá trình trên . Câu 26 Một loại phèn có công thức MNH 4 (SO 4 ) 2 .12H 2 O có khối lợng mol phân tử 453 gam .Tìm kim loại M? Cho M tác dụng với dung dịch HNO 3 loãng d ,thu đợc dung dịch A .Cho A tác dụng với dung dịch KOH đợc kết tủa B ,dung dịch C và khí D có mùi khai .Cho từ từ HCl vào dung dịch C lại thấy xuất hiện kết tủa B.Cho kết tủa B và khí D vào dung dịch H 2 SO 4 loãng ,đợc dung dịch E.Từ E có thể thu đợc phèn trên .Viết các phơng trình phản ứng. Câu 27 Cho BaO tác dụng với dung dịch H 2 SO 4 loãng thu đợc kết tủa A và dung dịch B .Thêm một lợng d bột nhôm vào dung dịch B thu đợc dung dịch D và khí H 2 .Thêm Na 2 CO 3 vào dung dịch D ,tách ra kết tủa E .Xác định A,B,D,E và viết các phơng trình phản ứng . Câu 28 Đốt cácbon trong không khí ở nhiệt độ cao ,đợc hỗn hợp khí A .Cho A tác dụng với Fe 2 O 3 nung nóng đợc khí B và hỗn hợp chất rắn C.Cho B tác dụng với dung dịch Ba(OH) 2 đợc kết tủa K và dung dịch D,đun sôi D lại đợc kết tủa K .Cho C tan trong dung dịch HCl thu đợc khí và dung dịch E .Cho E tác dụng với dung dịch NaOH d đợc kết tủa hỗn hợp hiđrôxit F .Nung F trong không khí đợc một ôxit duy nhất .Viết các phơng trình phản ứng . Câu 29 Nung nóng hỗn hợp X gồm Al , Fe 3 O 4 sau một thời gian đợc hỗn hợp A gồm 4 chất rắn (Al d ,Fe 3 O 4 d ,Al 2 O 3 , Fe ) + Cho A phản ứng với NaOH trong dung dịch nóng d tạo ra chất rắn A 1 , dung dịch B 1 , khí C 1 . + Cho A phản ứng với C 1 d nung nóng đợc chất rắn A 2 . + Dung dịch B 1 phản ứng với CO 2 d đợc dung dịch B 2 và chất rắn A 3 . + Cho A 2 phản ứng với H 2 SO 2 đặc nóng đựơc dung dịch B 3 và khí C 2 . + Cho B 3 phản ứng với Fe thu đợc dung dịch B 4 . Xác định các chất hoặc thành phần các chất A, A 1 , B 1 , Viết các phơng trình phản ứng xảy ra .Biết ôxit sắt bị khử trực tiếp thành sắt . Câu 30 Hoà tan hoàn toàn hỗn hợp A gồm Al và FeS 2 trong dung dịch HNO 3 đặc nóng thu đợc dung dịch B và khí duy nhất thoát ra là NO 2 .Cho BaCl 2 d vào dung dịch B thu đợc kết tủa C và dung dịch D.Cho D tác dụng với dung dịch NH 3 d ,thu đợc kết tủa E ,nung E trong không khí tới khối lợng không đổi thu đợc chất rắn F.Cho luốngkhí CO d tác dụng với F nung nóng thu đợc chất rắn G.Viết các phơng trình phản ứng xảy ra. Câu 31 Hỗn hợp A gồm : BaO , FeO , Al 2 O 3 .Hoà tan A trong lợng d nớc đợc dung dịch D và phần không tan B .Sục khíCO 2 d vào D ,phản ứng tạo kết tủa .Cho khí CO d qua B nung nóng đợc chất rắn E.Cho E tác dụng với dung dịch NaOH d thấy tan một phần còn lại chất rắn G . Hoà tan hết G trong lợng d dung dịch H 2 SO 4 loãng rồi cho dung dịch thu đợc tác dụng với dung dịch KMnO 4 .Viết các phơng trình phản ứng xảy ra . Câu 32 Cho một kim loại A tác dụng với d 2 muối B .Lấy ví dụ và viết phơng trình phản ứng xảy ra trong các trờng hợp sau: 1 - Không có hiện tợng gì . Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 8 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến 2 - Kim loại mới tạo kết tủa bám trên kim loại A . 3 - Tạo ra một chất khí . 4 - Tạo ra hai chất khí . 5 - Dung dịch mất màu vàng . 6 - Dung dịch mất màu xanh . 7 - Dung dịch đổi màu từ màu vàng sang màu xanh rất nhạt . 8 - Tạo ra chất khí ,kết tủa trắng ,kết tủa xanh. 9 - Tạo ra chất khí ,kết tủa trắng keo tan một phần khi A d. 10 - Tạo ra chất khí ,kết tủa trắng keo tan hoàn toàn khi A d. 11 - Tạo ra chất khí ,kết tủa trắng keo hoá đen khi để ngoài không khí . 12 - Có kim loại mới kết tủa bám trên kim loại A .Lấy hỗn hợp kim loại hoà tan hết trong dung dịch HNO 3 đặc ,nóng thu đợc dung dịch G chứa 3 muối và khí D duy nhất . 13 - Tạo ra chất khí ,kết tủa xanh và dung dịch D .Cho vào dung dịch D một mẫu kim loại đồng ,nhỏ thêm dung dịch HCl đến d ,thấy có khí không màu F thoát ra và hoá nâu ngoài không khí . 14 - Tạo ra chất khí,kết tủa trắng ,kết tủa xanh .Sục khí NH 3 d vào thấy dung dịch có màu xanh đặc trng ,còn một phần kết tủa không tan . 15 - Tạo ra chất khí ,kết tủa trắng ,sục khí CO 2 vào kết tủa lại tan đi ,dung dịch trở nên trong suốt . 16 Tạo ra chất khí và dung dịch K ,sục từ từ khí CO 2 vào 1/2 dung dịch K thấy kết tủa xuất hiện .Sục từ từ khí HCl vào 1/2 dung dịch K thấy kết tủa xuất hiện sau đó tan dần khi d HCl tạo thành dung dịch trong suốt Y.Tiếp tục nhỏ từ từ dung dịch NaOH vào dung dịch Y thấy kết tủa xuất hiện sau đó tan dần khi NaOH d . Câu 33 + Để bảo quản kim loại kiềm ngời ta ngâm kim loại kiềm trong : A. Nớc B. Dầu hoả C. Glixerol D. Phenol + Kim loại nào sau đây không tác dụng với nớc : A. Be B. Mg C. Ca D. Ba + Dung dịch NaHCO 3 không phản ứng với chất nào : A. CO 2 B. Ba(OH) 2 C. HCl D. NaOH Câu 34 Điền công thức hoá học của các chất phù hợp vào chỗ trống trong các phản ứng sau và phân loại phản ứng này : a) NaOH + HNO 3 .+ b) + ZnSO 4 + . c) Na 2 SO 4 + BaSO 4 + d) . + FeCl 3 e) + . Cu(NO 3 ) 2 + CO 2 + H 2 O f) K 2 S + . H 2 S + . g) KOH + K 2 SO 4 + . h) Ba(NO 3 ) 2 + . HNO 3 + i) NaOH + . NaCl + j) MgSO 4 + . Mg(NO 3 ) 2 + . k) AgNO 3 + . HNO 3 + Câu 35 Cho dung dịch : CuSO 4 , Fe 2 (SO 4 ) 3 , MgSO 4 ,AgNO 3 , và các kim loại Cu , Mg , Ag , Fe .Những cặp chất nào phản ứng đợc với nhau ? Viết phơng trình phản ứng. Câu 36 Cho từ từ dung dịch AlCl 3 vào dung dịch NH 4 OH có hiện tợng gì ? Viết phơng trình phản ứng .nếu thay dung dịch NH 4 OH bằng dung dịch KOH (Tỉ lệ số mol AlCl 3 : KOH bằng 1 : 3 ) hiện tợng có gì khác ? Viết phơng trình phản ứng để giải thích . Câu 37 Có 3 dung dịch muối X ,Y ,Z thoả mãn điều kiện sau : Ba muối có 3 gốc axit khác nhau ,X phản ứng với Y có khí thoát ra ,Y phản ứng với Z có kết tủa xuất hiện ,X phản ứng với Z vừa có kết tủa vừa có khí thoát ra .X, Y ,Z lần lợt là: A . NaHCO 3 , Na 2 SO 3 , Ca(HCO 3 ) 2 B . Ba(HCO 3 ) 2 , NaHSO 4 , Na 2 SO 3 . C. Na 2 SO 3 , NaHSO 4 , Ba(HCO 3 ) 2 . D. NaHSO 4 , Na 2 SO 3 , Ba(HCO 3 ) 2 . B Dạng bài toán điều chế các chất : Là dạng toán đi từ nguyên liệu cho sẵn ,trình bày các phơng pháp để điều chế các chất cần thiết bằng cách sử dụng các phơng trình hoá học biến đổi . *Ph ơng pháp: + áp dụng các tính chất hoá học của các chất đầu bài cho sẵn (nguyên liệu) chọn hoá chất phù hợp đ- a các chất (nguyên tố ) có trong nguyên liệu về chất mới ở trạng thái rắn ,lỏng ,khí .Rồi sử dụng các phơng pháp vật lí để : Lọc ,tách ,chng cất ,chiết ,các chất cần thiết . *L u ý : + Cần chú ý đến điều kiện của bài toán có đợc dùng thêm các hóa chất khác hay không ,các điều kiện của quá trình điều chế đã đầy đủ cha . + Hiệu suất của quá trình điều chế phải đạt >80%(cần đủ lớn). + Cần nắm rõ sơ đồ liên hệ giữa các hợp chất vô cơ ,kim loại ,tính chất riêng của các chất , A Bài tập vận dụng : Câu 1 Những kim loại nào sau đây có thể điều chế từ ôxit bằng phơng pháp nhiệt luyện nhờ chất khử CO: A.Fe, Al , Cu B.Zn ,Mg ,Fe C.Fe ,Mn ,Ni D. Ni , Cu ,Ca Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 9 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến Câu 2 Từ các chất và điều kiện có đủ ,hãy viết các PTPƯ điều chế : a. Al(OH) 3 từ Al , Mg từ MgCO 3 , Cu từ CuS , K từ K 2 SO 4 . b. Cu ,Ag từ hỗn hợp 2 muối Cu(NO 3 ) 2 và AgNO 3 . Câu 3 Từ dung dịch hỗn hợp 2 muối là Cu(NO 3 ) 2 và AgNO 3 ,làm thế nào để có thể điều chế đợc 2 kim loại riêng biệt là Ag và Cu ? Viết các PTHH đã dùng (Ghi rõ điều kiện phản ứng nếu có ). Câu 4 Có hỗn hợp bột các kim loại Al ,Fe .Từ hỗn hợp này hãy trình bày phơng pháp điều chế FeCl 3 .Viết các PTHH Câu 5 Từ nguyên liệu chính là FeS 2 ,quặng bôxit (Al 2 O 3 có lẫn Fe 2 O 3 ) không khí ,than ,nớc ,NaCl và các chất xúc tác cùng điều kiện có đủ .Hãy điều chế Fe , Na 2 SO 3 , FeCl 2 , Fe 2 (SO 4 ) 3 , NH 4 NO 3 và muối Al 2 (SO 4 ) 3 . Câu 6 Từ : NaCl ,H 2 O ,MnO 2 , H 2 SO 4 và các thiết bị cần thiết trình bày 2 phơng pháp điều chế khí Cl 2 .Viết các PTHH . Câu 7 Từ bột nhôm ,dung dịch NaCl ,bột Fe 2 O 3 và các điều kiện cần thiết ,viết các phơng trình phản ứng điều chế Al(OH) 3 ,NaAlO 2 ,FeCl 2 ,FeCl 3 ,Fe(OH) 3 . Câu 8 Từ nguyên liệu chính là FeS 2 ,quặng bôxit (Al 2 O 3 có lẫn Fe 2 O 3 ) ,không khí ,than ,H 2 O ,NaOH và các chất xúc tác ,các điều kiện cần thiết coi nh có đủ hãyđiều chế : Fe và muối Al 2 (SO 4 ) 3 . Câu 9 Nêu nguyên tắc chung điều chế kim loại và viết các phơng trình phản ứng xảy ra khi điều chế các kim loại : Na, Al ,Fe từ các chất Na 2 CO 3 ,Al(NO 3 ) 3 ,FeS 2 . Câu 10 Từ hỗn hợp gồm :KCl , AlCl 3 , CuCl 2 (với các hoá chất cần thiết và điều kiện thích hợp ) .Viết các phơng trình phản ứng điều chế 3 kim loại K , Cu , Al riêng biệt. Câu 11 Chỉ dùng các hoá chất ban đầu là :NaCl , H 2 O , Al làm thế nào để điều chế đợc các hợp chất sau : AlCl 3 , Al(OH) 3 , dung dịch NaAlO 2 .Viết các phơng trình phản ứng hoá học đã dùng (ghi các điều kiện phản ứng nếu có). Câu 12 Có hỗn hợp gồm Na 2 CO 3 ,MgCO 3 ,BaCO 3 ,FeCO 3 .Trình bày phơng pháp hoá học điều chế từng kim loại từ hỗn hợptrên Câu 13 Từ các chất ban đầu là NaCl ,H 2 O, KOH ,CaCO 3 các điều kiện phản ứng coi nh có đủ ,hãy viết các phơng trình phản ứng và ghi rõ điều kiện phản ứng (nếu có ) điều chế các chất sau: NaOH ,H 2 , CO 2 , HCl , nớc Javen , KclO 3 , CaOCl 2 Câu 14 Từ nguyên liệu chính là muối ăn ,đá vôi ,nớc ,không khí ,chất xúc tác .Viết các phơng trình phản ứng điều chế các chất tinh khiết sau : Na 2 CO 3 , NH 4 NO 3 , (NH 4 ) 2 CO 3 , NH 4 HCO 3 . Câu 15 Điều chế từng kim loại a. Từ hỗn hợp : Na 2 CO 3 , MgCO 3 , BaCO 3 , FeCO 3 chỉ dùng dung dịch HCl . b. Từ hỗn hợp : Al 2 O 3 CuO, Fe 2 O 3 , Fe ,Al ,Cu .Tách các chất không làm thay đổi khối lợng c. Từ hỗn hợp : K 2 O , BaO, Al 2 O 3 không làm thay đổi khối lợng của mỗi kim loại. Câu 16 + Từ Fe kim loại hãy trình bày 3 phơng pháp điều chế trực tiếp ra hợp chất sắt (II) ,3 phơng pháp điều chế trực tiếp ra hợp chất sắt (III) . + Viết 3 phơng trình phản ứng điều chế trực tiếp FeSO 4 từ Fe kim loại . + Nêu 3 phơng pháp điều chế Cu từ Cu(NO 3 ) 2 . + Viết phơng trình phản ứng điều chế Ag từ AgNO 3 theo 4 phơng pháp khác nhau . + Viết 4 phản ứng khác nhau để điều chế NaOH . Câu 17 Chuyên đề 3 axit - bazơ - muối. A - Axit : B - Bazơ : C - Muối : Chuyên đề 4 - GiảI toán bằng phơng pháp tính lợng chất theo phơng trình hoá học - hiệu suất phản ứng . tính lợng chất theo phơng trình hoá học là dựa vào tỉ lệ hệ số của các chất trong phơng trình mà khi biết đ- ợc lợng chất này tính đợc lợng chất kia . Bài toán tính lợng chất theo phơng trình gồm các dạng : + Tính theo 1 phơng trình hoá học . + Tính theo 1 hệ phơng trình hoá học gồm : - Hệ các phơng trình xảy ra nối tiếp theo thứ tự - Hệ các phơng trình song song đồng thời cùng xảy ra. I) Lợng các chất khi tính theo phơng trình phản ứng : 1- Lợng chất ban đầu : (n ban đầu ) - Là lợng chất đem lấy thực hiện các quá trình hoá học . Nguyễn Hồng Quân Hoá-Sinh 21 10 . Hồng Quân Phần I : Hoá Học vô cơ Chuyên đề 1 - Bài toán nhận biết - phân biệt - tách các chất . A - Bài toán nhận biết , phân biệt các chất : 1) Kim loại. Nguyễn Hồng Quân Hoá- Sinh 21 4 Hoá vô cơ Trờng THCS Đông Tiến Chuyên đề 2 - Bài toán dự đoán hiện tợng -Thực hiện sơ đồ chuyển hoá- điều chế các chất A-Mối

— Xem thêm —

Xem thêm: Các chuyên đề bồi dưỡng HSG Hoá 9- Phần 1( Hoá vô cơ 1), Các chuyên đề bồi dưỡng HSG Hoá 9- Phần 1( Hoá vô cơ 1), Các chuyên đề bồi dưỡng HSG Hoá 9- Phần 1( Hoá vô cơ 1)

Lên đầu trang

Từ khóa liên quan

Đăng ký

Generate time = 0.12112307548523 s. Memory usage = 14.05 MB