Tiết 43-44 Quá trình văn học và phong cách văn học

fresh boy 35
fresh boy 35(8441 tài liệu)
(10 người theo dõi)
Lượt xem 152
1
Tải xuống
(Lịch sử tải xuống)
Số trang: 6 | Loại file: DOC
0

Gửi bình luận

Bình luận

Thông tin tài liệu

Ngày đăng: 18/08/2013, 12:10

Mô tả: Trường THPT Tam quan N ă m h ọ c 2008 - 2009 Ngày soạn:20 -10-2009 Lí luận : Tiết:43-44 I. MỤCTIÊU 1. Về kiến thức: Giúp học sinh : Hiểu được khái niệm quá trình văn học, phong cách văn học. Bước đầu có ý niệm về các trào lưu văn học tiêu biểu, biết nhận diện những biểu hiện của phong cách văn học. 2. Về kó năng: Nhận diện quá trình văn học, phong cách văn học. 3. Về thái độ: Có ý thức tự tìm hiểu các quy luật của văn học. 1.Chuẩn bò của giáo viên: - Đồ dùng dạy học : Tài liệu tham khảo: Sách giáo viên, Thiết kế bài giảng - Phương án tổ chức lớp học : Phát vấn, diễn giảng, gợi mở, thảo luận. 2. Chuẩn bò của học sinh : + Chn bÞ SGK, vë ghi ®Çy ®đ + Chn bÞ phiÕu tr¶ lêi c©u hái theo mÉu. III. HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 1. Ổn đònh tình hình lớp : (1phút) Kiểm tra nề nếp, só số, tác phong học sinh. 2. Kiểm tra bài cũ : (5 phút) Vẽ sơ đồ lòch sử văn học viết Việt Nam từ khi hình thành đến hết thế kỉ XX? 3. Giảng bài mới: - Giới thiệu bài : (2 phút) Q trình văn học chỉ sự vận động của văn học trong tổng thể q khứ, hiện tại và cả dự báo về tương lai. Khái niệm q trình văn học cung cấp một cái nền để ta có thể nhận ra ý nghĩa của từng hiện tượng văn học và sự đóng góp của chung cho sự phát triển của văn học. Những phong cách văn học độc đáo là những đỉnh cao của q trình văn học. Nói “đỉnh cao” bởi vì xét cho cùng, bất cứ nghệ sĩ sáng tạo văn chương nào cũng có đặc điểm riêng của mình, nhưng phong cách thì khơng phải ai cũng có. Phong cách là chỗ độc đáo về tư tưởng cũng như nghệ thuật thể hiện trong sáng tác của các nhà văn ưu tú. - Tiến trình bài dạy: THỜI GIAN HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH NỘI DUNG KIẾN THỨC 7’ Hoạt động 1 : Giáo viên hướng dẫn HS tìm hiểu các yếu tố và các quy luật chung của quá trình văn học Giáo viên gọi Hs đọc mục(1) trong SGK. Chúng ta đã học văn học Việt Nam và văn học thế giới, Hoạt động 1: Học sinh tìm hiểu các yếu tố và các quy luật chung của quá trình văn học Học sinh đọc mục (1) trong SGK. I .Quá trình văn học : 1. Khái niệm : - Qóa tr×nh v¨n häc lµ sù tån t¹i, vËn ®éng vµ tiÕn ho¸ cđa v¨n häc. Nã phơ thc vµo lÞch sư x· héi vµ tu©n theo quy lt. *Diễn tiến của văn học như một như một hệ thống chỉnh thể (hình thức, tác giả, người đọc, .)hình thành, tồn tại, thay đổi, phát triển qua các thời kì lòch sử gọi là qóa tr×nh v¨n häc Ngữ văn 12 Cơ bản - 1 - GV: Nguyễn Văn Mạnh Trường THPT Tam quan N ă m h ọ c 2008 - 2009 10’ 15’ từ cổ đại, trung đại đến hiện đại, vậy hãy cho biết : Giữa văn học và lòch sử có mối quan hệ như thế nào? - Quá trình văn học là gì ? Cho ví dụ? Quá trình văn học có mấy quy luật? Nêu quy luật thứ 1 và cho ví dụ chứng minh? Nêu quy luật thứ 2 và cho ví dụ chứng minh? Nêu quy luật thứ 3 và cho ví dụ chứng minh? (Văn học trung đại có sự giao lưu với văn học Trung Quốc - Văn học thời kì 30- 45 chòu ảnh hưởng của văn học phương Tây, VH 45-75: ảnh hưởng văn học Nga) Bằng kiến thức, sự hiểu biết của em về lí luận văn học, em hãy cho biết Học sinh thảo luận trả lời : + Quy lt v¨n häc g¾n bã víi ®êi sèng: §©y la mèi quan hƯ gi÷a qu¸ tr×nh v¨n häc vµ lÞch sư ®Êt níc, ®êi sèng x· héi, tiÕn tr×nh v¨n ho¸ d©n téc. VD: CMT8/1945 më ra mét trang sư míi cđa dt,®ång thêi ®¸nh dÊu mét thêi k× trong sù vËn ®éng cđa v¨n häc. + Quy lt kÕ thõa vµ c¸ch t©n: Dùa trªn nỊn t¶ng cđa trun thèng lµm cho v¨n häc lu«n tån t¹i vµ ph¸t triĨn. VD: Phong trµo th¬ míi(1932-1945) kÕ thõa nhiỊu trun thèng th¬ ca cỉ ®iĨn(c¶m xóc, h×nh ¶nh, thĨ th¬ .) ®ång thêi cã nh÷ng kh¸m ph¸ míi mỴ (thĨ th¬ tù do,ý thøc vỊ c¸i t«i c¸ nh©n .) + Quy lt b¶o lu vµ tiÕp biÕn: Gi÷ g×n nh÷ng u tè tèt ®Đp cđa v¨n häc d©n téc ®ång thêi tiÕp thu nh÷ng tinh hoa cđa v¨n häc thÕ giíi. VD: Sù giao lu gi÷a VHVN víi VH Trung Qc, Ph¸p, Nga . Học sinh trả lời. Trào lưu là hiện tượng có nhiều nhà văn cùng đi theo một khuynh hướng sáng tác. 2 Các quy luật chung của quá trình văn học : -Quy luật văn học gắn bó với đời sống Ví dụ: +Sự ra đời của chủ nghóa lãng mạn trong văn học Pháp thế kỉ XIX và cuộc cách mạng Pháp 1789 +Văn học Việt Nam sau 1945 và cuộc Cách mạng tháng Tám -Quy luật kế thừa và cách tân Ví dụ: +Phong trào Thơ mới(1932- 1945)(Hình ảnh-cái tôi) +TP “Hồn Trương Ba da hàng thòt”(Lưu Quang Vũ) -Quy luật bảo lưu và tiếp biến Ví dụ: +Văn học Việt Nam -Văn học Trung Quốc-Văn học Pháp- Văn học Nga +Truyện Kiều (Nguyễn Du)- Kim-Vân Kiều truyện(Thanh Tâm Tài Nhân(Trung Qc) +Thơ Thanh Thảo(Lor-ca) 3. Trào lưu văn học: a. Kh¸i niƯm trµo l u v¨n häc - Lµ ho¹t ®éng nỉi bËt trong qu¸ tr×nh v¨n häc, nã tËp hỵp nh÷ng t¸c gi¶, t¸c phÈm gÇn gòi nhau vỊ c¶m høng, t tëng, nguyªn t¾c, miªu t¶ hiƯn thùc, t¹o thµnh mét dßng réng lín, cã bỊ thÕ trong ®êi sèng v¨n häc cđa mét d©n téc, hc mét thêi ®¹i. b. §Ỉc tr ng c¬ b¶n cđa mét sè trµo l u v¨n häc *Một trào lưu văn học có thể có nhiều khuynh hướng, trường phái văn học. Đó là tập hợp những tác giả có cùng những nguyên tắc nghệ thuật Ngữ văn 12 Cơ bản - 2 - GV: Nguyễn Văn Mạnh Trường THPT Tam quan N ă m h ọ c 2008 - 2009 40’ khái niệm trào lưu là gì ? Giáo viên gợi ý để học sinh có thể nhớ lại kiến thức. Như vậy , em hãy kể một số trào lưu văn học trên thế giới có ảnh hưởng ít nhiều đến văn học Việt nam ? Các trào lưu, trường phái văn học ấy đã tác động, hình thành các khuynh hướng sáng tác trong văn học Việt Nam ? Giáo viên hướng dẫn HS trả lời. Phong cách văn học là gì? Nêu tên 2 nhà văn thể hiện phong cách sáng tác đã học trong CT lớp 12?. Học sinh dựa vào SGK và sự hiểu biết của mình để trả lời. *Mét sè trµo lu v¨n häc thÕ giíi -V¨n häc phơc hng Ch©u ¢u thÕ kû XV - XVI -Chđ nghÜa cỉ ®iĨn ë Ph¸p thÕ kû XVII - Chđ nghÜa l·ng m¹n h×nh thµnh ë c¸c níc T©y ¢u sau CMTS Ph¸p n¨m 1789 - Chđ nghÜa HiƯn thùc phª ph¸n thÕ kû XIX Chđ nghÜa HiƯn thùc x· héi chđ nghÜa thÕ kû XX. *Mét sè trµo lu VH ë VN: -Trµo lu l·ng m¹n -Trµo lu hiƯn thùc phª ph¸n -Trµo lu VH HT XHCN -Là dấu ấn độc đáo của cá nhân nhà văn trong quá trình sáng tác văn học HS đọc thêm câu thơ của Lê Đạt! * Các trào lưu văn học của thế giới: -Văn học Phục hưng châu u  Sếchxpia -Chủ nghóa cổ điển ở Pháp  Môlie -Chủ nghóa lãng m¹n Huy gô -Chủ nghóa hiện thực phê phán  Ban zắc. - Chủ nghóa hiện thực xãhội chủ nghóa  Gorki -Chủ nghóa siêu thực  Brơ- tông -Chủ nghóa hiện thực huyền ảo Mác kết -Chủ nghóa hiện sinh  Ca-muy * Các trào lưu văn học Việt Nam -Trào lưu lãng mạn Thạch Lam, Nguyễn Tuân, Xuân Diệu… -Trào lưu hiện thực phê phán Vũ Trọng Phụng, Nam Cao -Trào lưu chủ nghóa hiện thực xã hội chủ nghóa Hồ Chí Minh, Tố Hữu… II.Phong cách văn học 1.Khái niệm : - Lµ nh÷ng nÐt riªng biªt ®éc ®¸o cđa mét t¸c gi¶ trong qu¸ tr×nh nhËn thøc vµ ph¶n ¸nh cc sèng, nh÷ng nÐt ®éc ®¸o thĨ trong u tè néi dung, h×nh thóc cđa mét t¸c phÈm cơ thĨ (lµ sù thĨ hiƯn tµi nghƯ cđa Ngêi nghƯ sÜ) Ví dụ: +Mỗi công dân đều có một dạng vân tay Mỗi nhà thứ thiệt có một dạng vân chữ (Lê Đạt) +Phong cách thơ Tố Hữu +Phong cách nghệ thuật Ngữ văn 12 Cơ bản - 3 - GV: Nguyễn Văn Mạnh Trường THPT Tam quan N ă m h ọ c 2008 - 2009 10’ Phong cách văn học được biểu hiện qua mấy vấn đề? Nêu biểu hiện thứ nhất và cho ví dụ minh họa? Nêu biểu hiện thứ hai và cho ví dụ minh họa? Nêu biểu hiện thứ ba và cho ví dụ minh họa? Nêu biểu hiện thứ tư và cho ví dụ minh họa? Nêu biểu hiện thứ năm và cho ví dụ minh họa? H oạt động 2: Bài tập 1 Nguyễn Tn hướng về q khứ và tưởng tượng tình huống gặp gỡ đầy éo le, ối ăm giữa người tử tù Huấn Cao vời viên quản ngục, tưởng tượng cảnh Huấn - C¸ch nh×n, c¸ch c¶m thơ cã tÝnh chÊt kh¸m ph¸, giäng ®iƯu riªng biƯt cđa t¸c gi¶. - Sù s¸ng t¹o c¸c u tè tht néi dung t¸c phÈm: Lùa chän ®Ị tµi, x¸c ®Þnh chđ ®Ị, thĨ hiƯn nh©n v©t, triĨn khai cèt trun, x¸c lËp tø th¬, h×nh ¶nh th¬. - BiĨu hiƯn hƯ thèng ph¬ng thøc biĨu hiƯn vµ c¸c u tè nghƯ tht cđa t¸c phÈm thĨ lo¹i, kÕt cÊu, ng«n ng÷, h×nh ¶nh, ©m ®iƯu c¸ch kĨ chun, miªu t¶ béc lé néi t©m c©u v¨n, giäng ®iƯu nhÞp ®iƯu. - Phong c¸ch v¨n häc lµ sù thèng nhÊt trong sù ®a d¹ng cđa s¸ng t¸c. H oạt động 2: Học sinh thực hiện bài tập Bài tập 2 Những nét chính của phong cách nghệ thuật Nguyễn Tn: + Có cảm hứng đặc biệt với những gì phi thường. Nguyễn i Quốc-Hồ Chí Minh 2.Những biểu hiện của phong cách văn học a.Giọng điệu riêng biệt, cách nhìn, cách cảm thụ có tính chất khám phá. Ví dụ:Bao nhiêu người làm thơ Đèo Ngang Mà không biết con đèo chạy dọc (Phạm Tiến Duật) b.Sự sáng tạo yếu tố thuộc nội dung tác phẩm Ví dụ: Thạch Lam chủ yếu viết về những con người nhỏ bé. Cảm xúc trong thơ Xuân Quỳnh và thơ Phan Thò Thanh Nhàn c. Hệ thống phương thức biểu hiện, các thủ pháp nghệ thuật mang dấu ấn riêng. Ví dụ: +Nguyễn Tuân -Nguyễn Khải - Kim Lân d.Thống nhất cốt lõi, triển khai đa dạng. Ví dụ: Nguyễn Trãi ( Bình Ngô đại cáo -Thuật hứng) Hồ Chí Minh (Tuyên ngôn Độc lập- Chiều tối -Vi hành) e. Có phẩm chất thẩm mó cao, giàu tính nghệ thuatä Ví dụ: Thơ “Nhật kí trong tù” (Hồ Chí Minh), Tôi yêu em (Puskin). II. Luyện tập: Câu 1: Sự khác biệt của truyện Chữ người tử tù (Nguyễn Tuân ) và đoạn trích Hạnh phúc của một tang gia (Vũ Trọng phụng) về mặt trào lưu văn học. * Nếu văn học lãng mạn thường lấy đề tài trong thế giới tưởng Ngữ văn 12 Cơ bản - 4 - GV: Nguyễn Văn Mạnh Trường THPT Tam quan N ă m h ọ c 2008 - 2009 Cao cho chữ viên quản ngục trong nhà giam. Vũ Trọng Phụng xốy sâu vào hiện tại và ghi lại một cách chân thực những cái đồi bại, lố lăng, vơ đạo đức của xã hội tư sản thành thị đương thời. Nguyễn Tn xây dựng hình tượng Huấn Cao phù hợp với lí tưởng thẩm mĩ của ơng về con người mang vẻ đẹp của tài hoa, thiên lương trong sáng, khí phách anh hùng, dũng cảm chống lại cường quyền bạo ngược. Vũ Trọng Phụng sáng tạo một loạt điển hình để bóc trần bộ mặt giả dối của những kẻ thượng lưu thành thị, để chơn vùi cả cái xã hội xấu xa, đen tối đó. + Nhìn con người ở phương diện tài hoa - nghệ sĩ. + Miêu tả hiện thực bằng nhiều tri thức khoa học, văn hố, nghệ thuật. + Nghệ thuật điêu luyện trong việc dùng thể tuỳ bút và ngơn ngữ. - Những nét chính của phong cách nghệ thuật tố Hữu: + Nội dung tác phẩm mang chất trữ tình chính trị. + Nghệ thuật biểu hiện đậm đà tính dân tộc. tượng của nhà văn, cố gắng xây dựng hình tượng nghệ thuật sao cho phù hợp với hình tượng và ước mơ của nhà văn thì văn học hiện thực phê phán chú ý chọn đề tài trong cuộc sống hiện thực, chủ trương nhà văn là người thư kí trung thành của thời đại, quan sát thực tế để sáng tạo các điển hình. Có thể thấy rõ sự khác biệt đó qua truyện Chữ người tử tù và đoạn trích Hạnh phúc của một tang gia: *Chữ người tử tù (Nguyễn Tuân ) Hướng về quá khứ và tưởng tượng (Huấn Cao, cảnh cho chữ) -Ca ngợi vẻ đẹp tài hoa, -khí phách, thiên lương *Hạnh phúc của một tang gia (Vũ Trọng phụng) Chú trọng hiện tại, sự thật -Phê phán bộ mặt giả dối thượng lưu xã hội TDPK. Câu 2: *Nguyễn Tuân -Cái phi thường -Con người phương diện tài hoa nghệ só -Kết hợp nhiều tri thức -Tùy bút *Tố Hữu Nội dung trữ tình chính trò Nghệ thuật đậm đà tính dân tộc 4. Củng cố : - Ra bài tập về nhà: - Chuẩn bò bài: “Trả bài viết số 3” IV. RÚT KINH NGHIỆM, BỔ SUNG: Ngữ văn 12 Cơ bản - 5 - GV: Nguyễn Văn Mạnh Trường THPT Tam quan N ă m h ọ c 2008 - 2009 Ngữ văn 12 Cơ bản - 6 - GV: Nguyễn Văn Mạnh . trào lưu văn học tiêu biểu, biết nhận diện những biểu hiện của phong cách văn học. 2. Về kó năng: Nhận diện quá trình văn học, phong cách văn học. 3. Về. : Tiết: 43-44 I. MỤCTIÊU 1. Về kiến thức: Giúp học sinh : Hiểu được khái niệm quá trình văn học, phong cách văn học. Bước đầu có ý niệm về các trào lưu văn

— Xem thêm —

Xem thêm: Tiết 43-44 Quá trình văn học và phong cách văn học, Tiết 43-44 Quá trình văn học và phong cách văn học, Tiết 43-44 Quá trình văn học và phong cách văn học

Lên đầu trang

Từ khóa liên quan

Đăng ký

Generate time = 0.321423053741 s. Memory usage = 13.95 MB