GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 - Lý thuyết chuỗi

Quang Tiên
Quang Tiên(6 tài liệu)
(0 người theo dõi)
Lượt xem 223
18
Tải xuống
(Lịch sử tải xuống)
Số trang: 32 | Loại file: PDF
0

Gửi bình luận

Bình luận

Thông tin tài liệu

Ngày đăng: 24/09/2013, 04:44

Mô tả: G IÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 I. KHÁI NIỆM CHUỖI SỐ 1.Ðịnh nghĩa: Cho dãy số thực  un với n = 1, 2, 3, … . Biểu thức tổng vô hạn ðýợc gọi là một chuỗi số, và un ðýợc gọi là số hạng tổng quát (thứ n) của chuỗi số. Tổng số ðýợc gọi là tổng riêng thứ n của chuỗi số. Nếu dãy các tổng riêng  Sn có giới hạn là một số thực S khi n   thì chuỗi số ðýợc gọi là hội tụ và S ðýợc gọi là tổng của chuỗi; trong trýờng hợp này ta viết Ngýợc lại, nếu dãy  Sn không hội tụ thì chuỗi số ðýợc gọi là phân kỳ. Ví dụ: Xét chuỗi hình học có dạng trong ðó a là số khác 0. Ta có: = khi q  1. Nếu |q| < 1 thì . Suy ra . 104 Sưu t ầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng Ch−¬ng V: Lý thuyÕt chuçi GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 Ta có chuỗi hội tụ và có tổng là . Nếu |q| > 1 thì . Suy ra . Ta có chuỗi phân kỳ. Trong trýờng hợp |q| = 1, ta dễ thấy rằng chuỗi phân kỳ. Kết luận: chuỗi hình học hội tụ khi và chỉ khi |q| < 1. Khi ðó 2. Các tính chất của chuỗi số: Trong mục này sẽ phát biểu một số tính chất của chuỗi số. Các tính chất này có thể kiểm chứng dễ dàng từ ðịnh nghĩa của chuỗi số. Ðịnh lý: Tính hội tụ hay phân kỳ của một chuỗi số sẽ không ðổi khi ta bỏ ði một số hữu hạn số hạng ðầu của chuỗi số. Hệ quả: Tính hội tụ hay phân kỳ của một chuỗi số sẽ không ðổi nếu ta bỏ ði hay thêm vào một số hữu hạn số hạng ở những vị trí bất kỳ. Ðịnh lý: Nếu chuỗi số hội tụ và có tổng bằng S thì vớc ta có chuỗi cũng hội tụ và = a S. Ðịnh lý: Nếu và là các chuỗi số hội tụ thì các chuỗi tổng và chuỗi hiệu sau ðây 105 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 và cũng là các chuỗi hội tụ. Hõn nữa: và 3.Tiêu chuẩn hội tụ Cauchy: Ðịnh lý: Ðiều kiện cần và ðủ ðể chuỗi số (*) hội tụ là với mọi  > 0 bất kỳ, tồn tại số N (phụ thuộc  ) sao cho với mọi n tùy ý lớn hõn N ðiều kiện sau ðâu ðýợc thỏa mãn: | an + an +1 + . . . + an +p | <  , với mọi p = 0, 1, 2, … Từ ðịnh lý trên ta suy ra ðịnh lý về ðiều kiện cần cho sự hội tụ của một chuỗi số sau ðây. Ðịnh lý: Nếu chuỗi hội tụ thì . Vậy chuỗi số phân kỳ nếu  un không tiến về 0 khi n  . Ví dụ: Chuỗi phân kỳ vì khác 0. 106 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 Chuỗi phân kỳ vì không tồn tại. II.CHUỖI SỐ DÝÕNG Chuỗi số ðýợc gọi là chuỗi số dýõng nếu tất cả các số hạng của chuỗi số ðều là số dýõng. Trýờng hợp tất cả các số hạng ðều là số không âm thì chuỗi số ðýợc gọi là chuỗi số không âm. Lýu ý rằng khi xét tính hội tụ hay phân kỳ cũng nhý tính tổng của chuỗi số không âm ta có thể loại bỏ ra các số hạng bằng 0, nên chuỗi số không âm cũng thýờng ðýợc gọi là chuỗi số dýõng. Nhận xét rằng dãy các tổng riêng  Sn của chuỗi số dýõng là dãy tãng nên chuỗi số hội tụ khi và chỉ khi dãy  Sn bị chặn trên. 1.Các tiêu chuẩn so sánh Ðịnh lý: Giả sử hai chuỗi số dýõng và thỏa ðiều kiện un  vn với n khá lớn (nghĩa là ứng với mọi n lớn hõn một số n 0 nào ðó). Khi ðó Nếu hội tụ thì hội tụ. Nếu phân kỳ thì phân kỳ. Nhận xét: Hai chuỗi số dýõng và hội tụ khi và chỉ khi chuỗi hội tụ. Ví dụ: Khảo sát sự hội tụ của chuỗi số 107 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 Với mọi n = 1, 2, 3, … ta có: Vì chuỗi hình học có số hạng tổng quát hội tụ nên theo tiêu chuẩn so sánh ðýợc phát biểu trong ðịnh lý trên chuỗi số hội tụ. Hệ quả: Nếu tồn tại giới hạn với L là một số thực dýõng thì các chuỗi số dýõng và cùng hội tụ hoặc cùng phân kỳ. Nếu thì từ sự hội tụ của chuỗi sẽ kéo theo sự hội tụ của chuỗi , và từ sự phân kỳ của chuỗi sẽ kéo theo sự phân kỳ của chuỗi . Nếu thì từ sự hội tụ của chuỗi sẽ kéo theo sự hội tụ của chuỗi , và từ sự phân kỳ của chuỗi sẽ kéo theo sự phân kỳ của chuỗi . Ghi chú: 108 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 Trong trýờng hợp ta nói un týõng ðýõng với vn (khi n   ) và viết là un ~ vn . Vậy: nếu un ~ vn thì các chuỗi số dýõng và cùng hội tụ hoặc cùng phân kỳ. Ðể áp dụng các tiêu chuẩn so sánh ta phải ghi nhớ tính chất hội tụ hay phân kỳ của một số chuỗi thýờng gặp, chẳng hạn chuỗi hình học. Ở ðây ta công nhận kết quả sau ðây về sự hội tụ của chuỗi ( là tham số): Chuỗi hội tụ   > 1. Kết quả này có thể ðýợc chứng minh bằng cách áp dụng tiêu chuẩn tích phân Cauchy sẽ ðýợc trình bày sau. Ứng với trýờng hợp  = 1 ta có chuỗi phân kỳ. Ví dụ: 1) Khảo sát sự hội tụ của chuỗi số Ta có: ~ . Mà chuỗi phân kỳ và  là một hằng số khác 0 nên chuỗi cũng phân kỳ. 2) Khảo sát sự hội tụ của chuỗi số Khi n   , ta có  0 109 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1  ~ ~ = Vì chuỗi hình học có số hạng tổng quát hội tụ nên theo tiêu chuẩn so sánh ta có chuỗi cũng hội tụ. 3) Khảo sát sự hội tụ của chuỗi số Khi n   , ta có  0.  ~ . Vì chuỗi phân kỳ nên chuỗi cũng phân kỳ. 2. Tiêu chuẩn d’Alembert. Ðịnh lý: (Tiêu chuẩn d’Alembert) Xét chuỗi số dýõng Ðặt . Ta có: Nếu có một số q < 1 và có một số tự nhiên n 0 sao cho  n > n 0 , Dn  q thì chuỗi số hội tụ. Nếu có một số tự nhiên n 0 sao cho  n > n 0 , Dn  1 110 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 thì chuỗi số phân kỳ. Từ ðịnh lý trên ta rút ra hệ quả sau ðây, cũng ðýợc gọi là tiêu chuẩn hội tụ d’Alembert: Hệ quả: Cho chuỗi số dýõng . Giả sử =  . (i) Nếu  < 1 thì chuỗi số hội tụ. (ii) Nếu  > 1 thì chuỗi số phân kỳ. Lýu ý: Trong trýờng hợp = 1 (*) thì ta chýa kết luận ðýợc một cách chính xác chuỗi số dýõng hội tụ hay phân kỳ. Chuỗi là một ví dụ cho trýờng hợp chuỗi số dýõng phân kỳ thỏa mãn ðiều kiện (*), và chuỗi là một ví dụ cho trýờng hợp chuỗi số dýõng hội tụ thỏa mãn ðiều kiện (*). Các khẳng ðịnh (i) và (ii) trong hệ quả trên cũng ðúng cho chuỗi bất kỳ với giả thiết rằng =  . Ví dụ: 111 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 1) Xét chuỗi số với x là một số thực cho trýớc. Khảo sát sự hội tụ của chuỗi số. Số hạng thứ n của chuỗi số là . Nhận xét rằng với x = 0 thì các số hạng ðều bằng 0 nên chuỗi hội tụ. Xét trýờng hợp x  0, ta có: Suy ra = 0. Vậy chuỗi hội tụ với mọi x. 2) Khảo sát sự hội tụ của chuỗi số . Số hạng thứ n của chuỗi số là . Ta có: = và > 1. Suy ra chu ỗi phân kỳ. 3. Tiêu chuẩn cãn thức Cauchy. 112 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 Ðịnh lý: (Tiêu chuẩn cãn thức Cauchy) Xét chuỗi số dýõng . Ðặt Cn = . Nếu có một số q < 1 và có một số tự nhiên n 0 sao cho  n > n 0 , Cn  q thì chuỗi số hội tụ. Nếu có một số tự nhiên n 0 sao cho  n > n 0 , Cn  1 thì chuỗi số phân kỳ. Từ ðịnh lý trên ta rút ra hệ quả sau ðây, cũng ðýợc gọi là tiêu chuẩn cãn thức Cauchy: Hệ quả: Cho chuỗi số dýõng . Giả sử =  . Nếu  < 1 thì chuỗi số hội tụ. Nếu  > 1 thì chuỗi số phân kỳ. Lýu ý: Trong trýờng hợp = 1 (*) thì ta chýa kết luận ðýợc một cách chính xác chuỗi số dýõng hội tụ hay phân kỳ. Chuỗi là một ví dụ cho trýờng 113 Sưu tầm và chỉnh sửa by Nguyễn Hải Đăng

— Xem thêm —

Xem thêm: GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 - Lý thuyết chuỗi, GIÁO TRÌNH TOÁN CAO CẤP A1 - Lý thuyết chuỗi

Lên đầu trang
Đăng ký

Generate time = 0.12683606147766 s. Memory usage = 13.94 MB