Giáo án Vật lí 9 kì 2 ( đã sửa)

fresh boy 36
fresh boy 36(8514 tài liệu)
(8 người theo dõi)
Lượt xem 39
2
Tải xuống 2,000₫
(Lịch sử tải xuống)
Số trang: 65 | Loại file: DOC
0

Gửi bình luận

Bình luận

Thông tin tài liệu

Ngày đăng: 10/11/2013, 05:11

Mô tả: Soạn ; Giảng: Tiết 45: Quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ A. Mục tiêu: 1. Mô tả đợc sự thay đổi của góc khúc xạ khi góc tới tăng hoặc giảm 2. Mô tả đợc TN thể hiện mối quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ B. Chuẩn bị của GV và HS: GV: SGK+bảng phụ ghi bài tập và KL HS: mỗi nhóm: 1 miếng thuỷ tinh hoặc nhựa trong suốt hình bán nguyệt, mặt phẳng đi qua đờng kính đợc dán giấy kín chỉ để 1 khe hở nhỏ tại tâm I của miếng thuỷ tinh ( hoặc nhựa) - 1 miếng gỗ phẳng - 1 tờ giấy có vòng tròn chia độ hoặc thớc đo độ. - 3 chiếc đinh ghim. C. Tiến trình dạy học: 1. Kiểm tra: - sĩ số: - bài cũ: Phân biệt sự khác nhau giữa tia sáng đi từ nớc sang không khí và tia sáng đi từ không khí sang nớc 2. Bài mới Hoạt động của GV và HS Nội dung Hoạt động 1: Sự thay đổi góc khúc xạ theo góc tới HS: Nghiên cứu mục đích TN - Nêu phơng pháp nghiên cứu - Nêu bố trí TN - Phơng pháp che khuất là gì? GV: Em hãy giải thích tại sao mắt chỉ nhìn thấy đinh A mà không nhìn thấy I ( mà không nhìn thấy đinh I, đinh A) hoặc không có đinh A mặc dù không có đinh I HS: ánh sáng từ A -> truyền tới I bị I chắn truyền tới A bị đinh A che khuất. GV: Cho HS hoạt động nhóm câu C4 GV: Em hãy nêu nhận xét về đờng truyền của tia sáng từ không khí vào thuỷ tinh, chỉ ra tia tới, tia khúc xạ, góc tới, góc khúc xạ I. Sự thay đổi góc khúc xạ theo góc tới 1. thí nghiệm cắm đinh A - góc AIM = 60 0 - cắm đinh tại I - Cắm đinh tại A sao cho mắt chỉ nhìn thấy đinh A C1: Đặt mặt ở phía cạnh cong của miếng thuỷ tinh ( hoặc nhựa trong suốt) ta thấy chỉ có 1 vị trí đợc ảnh của đinh ghim A qua miếng thuỷ tinh, điều đó chứng tỏ ánh sáng từ A phát ra truyền đến khe hở I vào miếng thuỷ tinh rồi đến mắt, khi chỉ nhìn thấy đinh ghim A có nghĩa là A đã che khuất I và do đó ánh sáng từ A phát ra không đến đợc mắt, vậy đờng nối tại vị trí A,I,A là đờng truyền của tia sáng từ 102 GV: gọi HS đọc nội dung kết luận và ghi vào vở GV: hỏi: ánh sáng đi từ môi trờng không khí sang theo quy luật này hay không? Hoạt động 2: Vận dụng GV: mắt nhìn thấy ảnh của viên sỏi là do ánh sáng sỏi truyền đến mắt, vậy em hãy vẽ đờng truyền tia sáng đó GV: hớng dẫn HS ánh sáng truyền từ A -> M có truyền thẳng không? vì sao? HS: đọc nội dung ghi nhớ SGK đinh ghim A tới mắt. C2: Tia sáng đi từ không khí vào thuỷ tinh ( hoặc nhựa trong suốt) bị khúc xạ tại mặt phân cách giữa không khí và thuỷ tinh, AI là tia tới, IA là tia khúc xạ óc NIA là góc tới, góc NIA là góc khúc xạ kết quả đi góc tới i góc khúc xạ r lần đo 1 60 0 30 0 2 45 0 22,5 0 3 30 0 15 0 4 0 0 0 0 2. Kết luận: SGK 3. Mở rộng ánh sáng đi từ môi trờng không khí vào môi trờng nớc đều tuân thao quy luật này góc tới giảm -> góc khúc xạ giảm - góc khúc xạ < góc tới - góc tới = 0 -> góc khúc xạ = 0 II. Vận dụng C3: C4: IG là đờng biểu tia khúc xạ của tia tới SI * ghi nhớ: SGK 3.củngcố: Khi ánh sáng truyền từ không khí sang các môi trờng trong suốt rắn, lỏng khác nhau thì góc khúc xạ và góc tới có quan hệ với nhau NTN? 4.huớng dẫn học ở nhà Học bài và làm BT 40.41.1 (SBT ) Soạn: Giảng: Tiết 46: Thấu kính hội tụ A. Mục tiêu: - Nhận dạng đợc thấu kính hội tụ - Mô tả đợc sự khúc xạ của các tia sáng đặc biệt ( tia tới đi qua quang tâm, tia // với trục chính) qua thấu kính hội tụ 103 - Vận dụng kiến thức đã học để giải bài toán đơn ginả về thấu kính hội tụ và giải thích hiện tợng trờng gặp trong thực tế B. Chuẩn bị của GV và HS: GV: SGKbảng phụ ghi kết luận HS: Mỗi nhóm HS - 1 thấu kính hội tụ có tiêu cự khoảng 10- 12cm, 1 giá quang học - 1 màn hứng để quan sát đờng truyền của tia sáng - 1 nguồn sáng phát ra gồm 3 tia sáng // C. Tiến trình dạy học: 1.Kiểm tra: - sĩ số: - bài cũ: hãy nêu quan hệ giữa góc tới và khúc xạ 2. Bài mới: Hoạt động của GV và HS Nội dung Hoạt động 1: đặc điểm của thấu kính hội tụ HS: nghiên cứu tài liệu và bố trí tiến hành TN GV: Hớng dẫn HS bố trí sao cho các dụng cụ để đúng vị trí HS: đọc thông báo và GV mô tả thông báo của HS HS: hoạt động nhóm câu C3 GV: gọi HS đọc phần tin trong SGK GV: hớng dẫn cách biểu diễn thấu kính hội tụ Hoạt động 2: Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ HS: đọc tài liệu, và làm TN H2.2 và tìm trục chính. HS: đọc thông tin trong SGK I. Đặc điểm của thấu kính hội tụ 1. Thí nghiệm C1: chùm tia khúc xạ ra khỏi thấu kính là chùm hội tụ C2: SI là tia tới IK là tia ló 2. Hình dạng của thấu kính hội tụ C3: phần rìa của thấu kính hội tụ mỏng hơn phần giữa. + Thấu kính làm bằng vật liệu trong suốt - Phần rìa mỏng hơn phần giữa - Qui ớc vẽ và kí hiệu II. Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của thấu kính hội tụ 1. Trục chính C4:Trong 3 tia sáng tới thấu kính, tia ở giữa truyền thẳng, không bị đổi hớng, có thể dùng thớc thẳng kiểm tra đờng truyền của tia sáng đó + Tia sáng tới vuông góc với mặt thấu kính hội tụ có tia truyền thẳng không đổi hớngtrùng với đờng thẳnggọi là trục 104 GV: cho HS đọc tài liệu cho biết quang tâm là điểm nào? HS: Quan sát TN và cho biết điểm hội tụ F của chùm tia ló nằm trên đờng thẳng chứa tia nào? GV: Mỗi thấu kính hội tụ có 2 tiêu điểm đối xứng nhau qua thấu kính Hoạt động 3: vận dụng GV: Cho HS hoạt động nhóm câu C7, C8 HS: Đọc nội dung ghi nhớ SGK chính đen ta 2. Quang tâm Trục chính cắt thấu kính hội tụ tại điểm 0, điểm 0 là quang tâm - Tia sáng đi qua quang tâm đi thẳng không đổi hớng 3. Tiêu điểm C5: Điểm hội tụ F của chùm tia tới // với trục chính của thấu kính nằm trên trục chính C6: Khi đó chùm tia ló vẫn hội tụ tại 1 điểm trên trục chính ( điểm F) * Mỗi thấu kính hội tụ có 2 tiêu điểm đối xứng nhau qua thấu kính 4. Tiêu cự: là khoảng cách từ tiêu điểm tới quang tâm OF = OF =f III. Vận dụng C7: * Ghi nhớ: sgk 3. Củng cố - Nêu các cách nhận biết thấu kính hội tụ - Cho biết đặc điểm đờng truyền của 1 số tia qua thấu kiính hội tụ 4. h ớng dẫn học ở nhà + Làm BT + Học thuộc phần kết luận + Làm BT 42.1; 42.3 (SBT ) Soạn: Giảng: Tiết 47: ảnh của một vật tạo bởi thấu kính hội tụ A. Mục tiêu: 105 Nêu đợc trờng hợp nào TKHT cho ảnh thật và cho ảnh ảo của 1 vật và chỉ ra đợc đặc điểm của các ảnh này - Dùng các tia sáng đặc biệt dựng đợc ảnh thật và ảnh ảo cảu 1 vật qua TKHT. B. Chuẩn bị của GV và HS: GV: 1 đĩa CD có bài TKHT HS: 1 thấu kính có tiêu cự khoảng 12cm 1 giá quang học 1 cây nến cao khoảng 5cm 1 màn để hứng 1 bao diêm C. Tiến trình dạy học: 1.Kiểm tra: - sĩ số: - bài cũ: - Hãy nêu đặc điểm các tia sáng qua TKHT - Hãy nêu cách nhận biết TKHT 2. Bài mới: Hoạt động của GV và HS Nội dung Hoạt động 1 : Đặc điểm của ảnh của 1 vật tạo bởi thấu kính hội tụ HS: Nghiên cứu bố trí TN hình 43.2 sau đó bố trí nh hình vẽ GV: Kiểm tra và thông báo cho HS biết tiêu cự của TK f = 12cm yêu cầu HS làm câu C1, C2, C3 rồi ghi kết quả vào bảng HS: dịch chuyển màu để quan sát ảnh HS: hoạt động nhóm và cử 1 bạn trong nhóm lên ghi kết quả cảu nhóm mình 1. Đặc điểm của ảnh của một vật tạo bởi thấu kính hội tụ: 1.Thí nghiệm a. Đặt vật ở ngoài khoảng tiêu cự C1: ảnh thật ngợc chiều với vật C2: dịch vật vào gần thấu kính hơn vẫn thu đợc ảnh của vật ở trên màn đó là ảnh thật ,ngợc chiều với vật b. Đặt vật trong khoảng tiêu cự C3: đặt vật trong khoảng tiêu cự màn ở sát thấu kính .Từ từ dịch chuyển màn ra xa thấu kính ,không hứng đợc ảnh ở trên màn .Đặt mắt trên đờng truyền của chùm tia ló ,ta quan sát thấy ảnh cùng chiều ,lớn hơn vật ,đó là ảnh ảo và không hứng đợc trên màn 2. Hãy ghi các nhận xét ở trên vào bảng 1 Bảng 1 KQ quan sát K/C từ vật đến thấu kính đặc điểm của ảnh thật hay cùng chiều ảo 106 Hoạt động 2: dựng ảnh của vật tạo bởi TKHT hỏi: ảnh đợc tạo bởi TKHT nh thế nào? GV: yêu cầu HS lên bảng vẽ GV: quan sát HS vẽ và uốn nắn HS: nhận xét hình vẽ của bạn GV: yêu cầu HS dựng ảnh d >2f HS dựng ảnh d<f GV: Khi vật đợc đặt ngoài khoảng tiêu cự cho ảnh thật hay ảnh ảo GV: khắc sâu lại cách dựng ảnh Hoạt động 3: Vận dụng GV: gọi HS lên bảng thực hiện cau C6 tam giác ABF~tam giác Dì => AB/OI = ò/AF => 1/f = 1/d + 1/d => d = df/d-f= 36-12/36-13 = 18cm HS: đọc nội dung ghi nhớ SGK + Khi vật đợc đặt ngoài khoảng tiêu cự ảnh thật ngợc chiều với vật + Khi vật đợc đặt trong Khoảng tiêu cự, ảnh ảo cùng chiều với vật và lớn hơn vật II. Vận dụng C6: trên hình 43.2 xét 2 cặp tam giác đồng dạng Tam giác: ABF đồng dạng với tam giác Oà tam giác ABF~tam giác ' 0F I => h = 0,5cm, OA = 18cm hình 43.3 xét 2 cặp tam giác đồng dạng tam giác OBF~tám giác BBI tam giác OAB ~ tam giácOAB => h =3cm, OA =24c, 3. Củng cố : - Hãy nêu đặc điểm của ảnh cảu một vật tạo bởi TKHT - Hãy nêu cách dựng ảnh? 4: H ớng dẫn học ở nhà: Học thuộc phần ghi nhớ cuối bài Làm bài 43.4 -> 43.6 SBT Soạn : Giảng: Tiết 48: Thấu kính phân kỳ A. Mục tiêu: 107 - Nhân dạng đợc thấu kính phân kỳ - Vẽ đợc đờng truyền của 2 tia sáng đặc biệt tia tới đi qua quang tâm và // với trục chính) qua TKHT - Vận dụng KT đã học để giải thích 1 vài hiện tợng đã học trong thực tiễn B. Chuẩn bi của GV và HS: GV bảng phụ ghi phần KL HS: 1 TKHT có iêu cự 12cm 1 nguồn sáng phát ra 3 tia sáng // 1 màn hứng để quan sát đờng truyền của tia sáng C. tiến trình dạy học: 1. Kiểm tra: - sĩ số: - bài cũ: Đối với TKHT thì khi nào ta thu đợc ảnh thật, khi nào ta thu đợc ảnh ảo của vật 2. Bài mới: Hoạt động của GV và HS Nội dung Hoạt động 1: Đặc điểm của thấu kính phân kỳ GV: Đa ra cho HS 2 loại TK yêu cầu HS tìm thấy 2 loại TK này có đặc điểm gì? HS: Hoạt động nhóm câu C2 HS: Tự bố trí TN Gọi các nhóm lên báo cáo KQ nếu KQ nhóm nào cha đatj GV hớng dẫn HS bố trí lại TN sao cho các màn hứng phải hứng đợc các tia sáng HS: đọc phần thông tin trong sgk Hoạt động 2: Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của TKPK HS: hoạt động theo nhóm câu C4 I. Đặc điểm của thấu kính phân kỳ 1. Quan sát và tìm cách nhận biết C1: Dùng tay nhận biết độ dày phần rìa so với độ dày phần giữa của TK nếu TKcó phần rìa mỏng hơn thì đó là TKHT - Đa TK lại gần dòng chữ trên trang sách nếu nhìn qua TK thấy hình ảnh dòng chữ to hơn so với dòng chữ đó khi nhìn tựa tiếp thì đó là thấu kính hội tụ - Dùng thấu kính hứng ánh sáng mặt trời hoặc ánh sáng ngọn đèn đặt ở xa lên màn hứng, nếu chùm sáng đó hội tụ trên màn thì đó là thấu kính hội tụ C2: Thấu kính phân kỳ có độ dày phần rìa lớn hơn phần giữa, ngợc hẳn với thấu kính hội tụ 2. Thí nghiệm C3: Chùm tia ló loe rộng ra kí hiệu TKPK III. Trục chính, quang tâm , tiêu điểm, tiêu cự của TKPK 1. trục chính C4: Tia ở giữa khi qua quang tâm của TKPK tiếp tục truyền thẳng không bị đổi h- ớng có thể dùng thớc thẳng để kiểm tra dự 108 GV: Yêu cầu HS đánh dấu 3 tia sáng HS: đọc tài liệu và trả lời quang tâm là gì? GV: Mỗi thấu kính phân kì có 2 tiêu điểm F và F nằm về 2 phía của thấu kính cắt đều quang tâm 0 HS: đọc tài liệu và trả lời Hoạt động 3 : Vận dụng HS: lên bảng vẽ câu C7 GV: Hình 42.5 tia ló của tia tới 1 kéo dài đi qua tiêu điểm F - Tia ló của tia tới 2 qua quang tâm, truyền thẳng không đổi hớng đoán đó. 2. Quang tâm - Trục chính cắt TK tại 0, 0 là quang tâm tiếp tục truyền thẳng 3. Tiêu điểm: C5: nếu có dài chùm tia ló ở thấu kính phân kì thì chúng sẽ gặp nhau tại 1 điểm trên trục chính, cùng phía với chùm tia tới C6: 4. tiêu cự: Tiêu cự là khoảng cách giữa quang tâm đến tiêu điểm OF = OF= f III. Vận dụng: C7: C8: Phần rìa của thấu kính phân kì dày hơn phần giữa - đặt thấu kính này gần dòng chữ, nhìn qua kính thấy ảnh dòng chữ nhỏ hơn so với khi nhìn trực tiếp dòng chữ đó * Ghi nhớ: SGK 3 Củng cố : - Thế nào là quang tâm, trục chính, tiêu điểm, tiêu cự 4. H ớng dẫn học ở nhà: Trả lời nốt câu C9 Học phần ghi nhớ BT 44,45 Ngày soạn: 10/3/2007 Ngày giảng: 13/3/2007 Tiết 49 Bài 45. ảnh của một vật tạo bởi thấu kính phân kì I. Mục tiêu: + H/s nêu đợc ảnh của một vật qua thấu kình phân kì là ảnh ảo. + H/s mô tả đợc những đặc điểm của ảnh ảo của một vật tạo bởi thấu kính phân kì. + H/s biết sử 2 tia sáng đặc biệt để vẽ ảnh của một vật qua thấu kính phân kì. 109 II. Chuẩn bị : 1. Giáo viên:+ Chuẩn bị cho mỗi nhóm học sinh một bộ thí nghiệm gồm: 1 giá quang học, 1 thấu kính phân kì có tiêu cự f = 12cm, 1 màn hứng, 1 cây nến. + Bảng phụ vẽ sẵn ảnh ảo của một qua thấu kính hội tụ, ảnh ảo qua thấu kính phân kì. + Phiếu học tập. 2. Học sinh: Đọc trớc bài, thớc thẳng. III. Tiến trình bài dạy. Hoạt động của thầy, trò HĐ 1: Kiểm tra +Gv: câu hỏi kiểm tra: Hãy nêu đặc điểm của thấu kính hội tụ, nêu đờng truyền của hai tia sáng đặc biệt qua tháu kính hội tụ +Hs:1 hs lên bảng trả lời nh phần kết luận SGK +Gv:Nhận xét cho điểm HĐ 2: Tìm hiểu đặc điểm của ảnh của một vật tạo bởi thấu kính phân kì. +Gv: bài trớc các em đã đợc biết ảnh của một qua thấu kính hội tụ. Em hãy nhắc lại đặc điểm của ảnh của một vật qua thấu kính hội tụ? +Hs: Vật đặt ngoài khoảng tiêu cự cho ảnh thật, ngựpc chiều với vật. Vật đặt trong khoảng tiêu cự cho ảnh ảo, lớn hơn vật, cùng chiều với vật +Gv :Đối với thấu kính phân kì thì sao? ảnh của vật có đặc điểm gì? Các em hãy đi làm thi nghiệm để tìm hiểu điều đó. Giới thiệu dụng cụ thí nghiệm, cách bố trí thí nghiệm nh SGK. Phát dụng cụ thí nghiệm cho các nhóm học sinh. +Hs: tiến hành thí nghiệm theo nhóm,trả lời C1, C2. +Gv:Theo dõi học sinh làm thí nghiệm . Hs: Tiến hành làm thí nghiệm theo nhóm Gv:Yêu cầu đại diện trả lời câu hỏi C1, C2. +Hs:Trả lời Nội dung I. Đặc điểm của ảnh của một vật toạ bởi thấu kính phân kì. C1: Dịch chuyển vật, màn tới các vị trí khác nhau đều không thu đợc ảnh của vật. C2: Muốn quan sát đợc ảnh của vật tạo bởi thấu kính phân kì phải nhìn qua thấu kính. ảnh là ảnh ảo, cùng chiều với vật. 110 *Gv nhấn mạnh ảnh của một vật qua thấu kính phân kì là ảnh ảo HĐ 3: Tìm hiểu cách dựng ảnh của một vật qua thấu kính phân kì +Gv: Dựng ảnh của một vật qua TKHT ta làm nh thế nào? +Hs:Để dựng ảnh của một vật qua thấu kính hội tụ ta dựng hai trong ba tia sáng đặc biệt. +Gv:Muốn dựng ảnh của vật AB qua TKPK, biết AB vuông góc với trục chính, A nằm trên trục chính, ta dựng nh thế nào? Hs: Trả lời: +Gv:Gọi hs đọc câu hỏi C4. +Hs:Đọc nội dung C4 trong SGK. +Gv:Đa hình 45.2 lên bảng phụ yêu cầu học sinh dựng ảnh A ' B ' của AB. Hs lên bảng vẽ ảnh A ' B ' của AB, hs còn lại làm vào vở. Gv:Nhận xét, sửa chữa sai sót của hs + Dựa vào hình vẽ, hãy chứng tỏ rằng ảnh A ' B ' luôn nằm trong khoảng OF? +Hs trả lời: HĐ 4. So sánh độ lớn của ảnh ảo tạo bởi TKHT và TKPK. Gv:+ Khi đặt vật trong khoảng tiêu cự của TKHT cho ảnh ảo, còn TKPK luôn cho ảnh ảo. ảnh ảo của TKHT và ảnh ảo của TKPK có đặc điểm gì giống và khác nhau? Để trả lời câu hỏi này các em hãy đi làn bài tập c5. + Phát phiếu học tập cho các nhóm Hs:Làm việc theo nhóm II. Cách dựng ảnh. C3: Dùng 2 tia sang đặc biệt dựng ảnh B ' của B qua thấu kính, từ B ' hạ đờng vuông góc với trục chính cắt trục chính tại A ' , A ' B ' là ảnh của AB qua thấu kính. C4: +Khi dịch chuyển AB luôn vuông góc với trục chính thì tại mọi vị trí tia BI có hớng không đổi, cho tia ló IK cũng không đổi. Do đó tia BO luôn cắt tia IK kéo dài tại B ' nằm trong đoạn FI. Vậy A ' B ' luôn nằm trong khoảng tiêu cự. III. Độ lớn của ảnh ảo tạo bởi các thấu kính. C5: 111 F' A B A B' A A' B' A O F A' B' F A B O F' . với vật và nhỏ hơn vật C2: Hiện tợng thu đợc ảnh thật ( nh trên phim)của vật thật chứng tỏ vật kính của máy ảnh là thấu kính hội tụ 2. Vẽ ảnh của một vật. C5: đặt vật AB trong khoảng tiêu cự + ảnh của vật AB lớn hơn vật ( hội tụ) 114 GV: ảnh của vật AB tạo bởi thấu kính phân kì lớn hơn hay nhỏ hơn vật Hoạt

— Xem thêm —

Xem thêm: Giáo án Vật lí 9 kì 2 ( đã sửa), Giáo án Vật lí 9 kì 2 ( đã sửa), Giáo án Vật lí 9 kì 2 ( đã sửa)

Lên đầu trang
Đăng ký

Generate time = 0.108438014984 s. Memory usage = 13.95 MB